Een wonder van Fatima

“Matrimonia?” De Portugese pensionhouder monstert het vreemdsoortige, bezwete stel dat op de stoep van zijn Pensão Estrela de Fátima brutaal om een kamer heeft gevraagd. “Wie komt er niet op de dertiende van de maand bij ons”, zie ik hem denken, “dat zouden wel eens ongetrouwde heidenen kunnen zijn.” “Matrimonia”, liegen we in commissie. De gedachte aan escudo's wint het bij de Portugees van zijn ongeloof: in het verder door god en alleman verlaten pension is elke instrooi meegenomen.

Fatima is uitgestorven op deze dag. Het immense plein aan de voet van de basiliek is leeg op een zwerfhond en drie nonnen in het grijs na. Duiven strijken neer op de Kapel der Verschijningen, hartje plein. Dorpswinkels tonen in de etalages hun mooiste reli-kitsch: heilige harten met neon-verlichting, engeltjes met rose zingmondjes, kindeke Jezussen variërend van zes tot zestig centimeter. De meeste restaurants, banken en supermarkten zijn bij gebrek aan klandizie dicht.

In Fatima zagen volgens de overlevering op 13 mei 1917 drie boerenkinderen, Lucia dos Santos (10 jaar oud), Francisco Marto (9) en Jacinta Marto (7) een feeërieke vrouw die zich bekendmaakte als "maagd van de rozenkrans'. Ze beloofde de kinderen elke maand op dezelfde dag terug te zullen komen om herderlijke boodschappen door te geven.

Gelovigen hoorden in de loop van het gedenkwaardige jaar van de verschijning, die op 13 oktober 1917 tot een climax kwam toen 70.000 mensen getuige waren van de zesde en laatste verschijning die door ooggetuigen werd beschreven als "het dansen van de zon'. Een bedevaartsoord was geboren. De paus gaf in 1930 toestemming om in Fatima op de dertiende van de maanden mei, juni, juli, augustus, september en oktober het Onbevlekte Hart van de Heilige Maagd te vereren.

Aan broer en zus Marto was de goddelijke verschijning niet lang besteed. Ondanks de zegeningen van Maria kregen ze de laatste sacramenten al toegediend op respectievelijk 4 april 1919 en 20 februari 1920. Lucia dos Santos leeft nog, 84 jaar oud, in een Karmelietessen-klooster.

Maria zou in 1917 drie boodschappen hebben doorgegeven, waarvan twee officieel bekend zijn gemaakt: de aankondiging van het einde van de Eerste Wereldoorlog en de waarschuwing dat de Sovjet-Unie haar "dwalingen' over de hele wereld zal verspreiden. De laatste boodschap staat bekend als "het derde geheim van Fatima'; alleen zuster Lucia en het Vaticaan kennen de inhoud. Overigens heeft volgens het Amsterdamse sensatieblad De Nieuwe een hoge geestelijke dit jaar uit de Roomse school geklapt: in de derde profetie waarschuwt Maria voor 'een grote wereldramp', in 1993.

13 oktober is het jaarlijkse hoogtepunt in Fatima. Honderdduizenden pelgrims - bij de vijftigjarige herdenking in 1967 zelfs een miljoen gelovigen, onder wie paus Paulus VI - hopen op een nieuwe verschijning van de Heilige Maagd.

Het plaatsje telt amper 500 inwoners, maar zwelt in de dagen voorafgaande aan de dertiende op tot een stad van formaat. Hotels en pensions stromen ondanks de dubbele prijzen vol. De zaken gaan goed in Fatima: betonmolens draaien, nieuwe hotels verrijzen aan de skyline van het dorp, het religieuze ondernemerschap floreert.

Ontroerd moeten we na een verblijf van één nacht uur het monument van roomse geloofwaardigheid verlaten, een fietstocht naar de Sera d'Estrela moet volbracht.

Drie dagen na de behouden thuiskomst staan twee lieftallige oude dametjes op mijn stoep. “Goedenavond meneer, we zijn van de katholieke kerk en willen u over Maria vertellen.”. Roomsen aan de deur? Jehova's Getuigen komen langs, collectanten voor de nierstichting, de scharensliep en de melkboer, maar rooms-katholieken? Nog nooit meegemaakt. Of ik vrijdag naar de mis wil komen, hier is alvast een "wonderdadige medaille' en een bidprentje van de Heilige Maagd met teksten over een andere verschijning van Maria, in Parijs.

Gods wegen zijn plotseling niet zo ondoorgrondelijk meer. Dit is geen toeval, besluit ik, dit is het licht. Verkrijg ons niet alleen voor tijdelijke gunsten, citeren de besjes uit Maria's verzameld werk. Ik word ter plekke katholiek en besluit voortaan trouw de vrijdagsmis te bezoeken, cum approbatione ecclesiastica.