Aan lager wal

Grote sportfiguren, die later aan lager wal raakten, hebben mij vaak geïntrigeerd.

Dat verhaal over Tommy Lawton, de grote midvoor van Engeland, Everton, Arsenal, Chelsea en Notts County, die een zielige, zich aan zijn vroegere heldendaden vastklampende dronkaard blijkt te zijn geworden, bezorgde mij destijds een pijnscheut in de nierstreek. Je keek tegen zo'n man op. Temeer daar ik ook een Huddersfield-mannetje was, want getuige van die 8-2 slachtpartij in 1946, waarbij Lawton met de hulp van de grandioze binnenspelers Raich Carter en Wilf Mannion, vier keer scoorde. Dat leverde op termijn de verschijning van de stopperspil in Oranje op, maar dit even terzijde. Tommy Lawton was een begrip van schotvaardigheid met hoofd en benen en zo'n man denkt zelf ook, dat hij nooit meer stuk kan. Maar dan komt Vader Tijd en zorgt voor stijvere spieren, stramme gewrichten, minder loopsnelheid en falende reacties. Dan wordt het voor de grote held tijd om manager te worden. Hij was het elf maanden en reageerde op zijn ontslag als een kind van wie men het liefste speeltje heeft afgepakt.

Daarna is het kniezen en chagrijnen geworden. Vandaar die verbitterde man eenzaam in dat huis in de buurt van Nottingham. Gelukkig nog elke zaterdag present bij Forest of County, waarna er samen met de sportjournalist een stukje voor de Nottingham Evening Post wordt gewrocht. Laten we hopen, dat Lawton daarin nog een wezenlijke inbreng heeft. Hij is niet de enige. Mannion, die ik hierboven al noemde, is vloerenveger geworden in een fabriek in Oldham. De directeur was een voetballiefhebber, die zich zijn briljante spel herinnerde. Dezer dagen stond in een Duits boulevardblad te lezen, hoe Gerd Müller, de vroegere "Bomber der Nation' aan de grond zit. Geld weg, vrouw weg, dochter weg, plus een aanzienlijk alcoholprobleem. Hopenlijk komt hij er alsnog bovenop. Blijkens de tekst is hij hoopvol gestemd, maar het is wel frappant dat deze man, die in de jaren zeventig tot de allerpopulairste voetballers van West-Duitsland behoorde, zowel bij Bayern München als de nationale ploeg, die in '74 wereldkampioen werd, uitstekend heeft verdiend, nu zo in de nesten zit. Terwijl Lawton en Mannion in Engeland niet de enigen zijn, die de stap naar een wereld zonder voetbal nooit hebben kunnen maken, zo is Müller ook niet een geweldige uitzondering. Jimmy Greaves en Helmut Rahn zijn wellicht nog tijdig van hun dwalingen teruggekeerd, maar ook hun carrière is verduisterd doordat zij destijds niet konden accepteren dat zij niet meer helemaal bovenaan de hitlijst der voetbalgrootheden stonden.

Dan is er ook nog de categorie der volstrekt dwazen. Een Nederlands voorbeeld daarvan is René van der Gijp, die een tijdje dacht dat uitgerekend de Zwitsers zijn specifiek gevoel voor humor zouden kunnen waarderen. Maar deze grappenmaker heeft waarschijnlijk te veel gevoel voor de betrekkelijkheid der dingen om later moeilijk te gaan zeuren en klagen over eventueel gemiste kansen in een vroeger stadium. Nu is Van der Gijp een dertiger, terwijl in Engeland een twintiger, die grote klappen in Italië zou gaan maken, van vechtpartij naar vechtpartij en van blessure naar blessure wankelt: "Gazza', oftewel Paul Gascoigne. Een zeer royaal van klasse voorziene man, die (zoals ik een Britse tv-reporter heb horen zeggen) “af en toe door de duivel bezeten lijkt”. In een Cup-wedstrijd in dit voorjaar blesseerde hij zichzelf en liep tegen een zware knieblessure op, die nog steeds niet is genezen. Intussen was hij in principe door de Spurs aan Lazio verkocht en nog wel voor 16 miljoen gulden. Maanden lang hielden de partijen vol, dat de transfer gewoon doorgaat, maar nu viel te lezen dat de Romeinen eisen dat "Gazza' uiterlijk 30 mei volgend jaar volkomen fit is. Zo niet, dan “no deal”.

Die datum is wellicht nog wel haalbaar, maar dan moet deze dolle vechtersbaas, die gaarne op de vuist gaat met mensen wier oogopslag hem niet bevalt, niet voortdurend op zijn geblesseerde knie belanden. Bij de Spurs wil men hem graag lozen, maar wel voor een gigantisch bedrag. De club staat financieel zwak en die ene speler zou voorlopig als redder kunnen optreden - maar wie pompt enig verstand in dat clownshoofd?

    • Herman Kuiphof