Kabinet Martens valt na nieuwe Waalse eisen

BRUSSEL, 5 OKT. Het nieuwe Belgische kabinet van christen-democraten en socialisten is gisteren uiteengevallen door een vertrouwenscrisis tussen Walen en Vlamingen. Premier Martens heeft het ontslag gistermiddag aan koning Boudewijn aangeboden, maar deze heeft het voorlopig in beraad gehouden.

Het afgelopen weekeinde werd een acute crisis in het vijfpartijenkabinet, Martens-VIII, nog voorkomen doordat de Volksunie uit de coalitie stapte. De Volksunie weigerde akkoord te gaan met de manier waarop de levering van Waalse wapens aan Saoedi-Arabië door de Walen was afgedwongen. Het nieuwe kabinet, Martens-IX, kreeg donderdagavond weliswaar het vertrouwen van het parlement, maar toen was al duidelijk dat het geen lang leven beschoren was.

De CVP liet in dat debat weten dat een Waalse eis, overheveling van het kijk- en luistergeld naar de Franstalige gemeenschap - geld dat Wallonië nodig heeft om het onderwijs te financieren - gekoppeld moest worden aan de derde fase van de staatshervorming. Voor besluiten daarover is een tweederde meerderheid nodig, een meerderheid waarover dit kabinet door het vertrek van de Volksunie niet meer beschikt.

Gistermorgen formuleerden de Waalse partijen in de coalitie, de socialistische PS en de christen-democratische PSC, een nieuwe eis, namelijk dat zij pas toestemming zouden geven voor ondertekening van het voor Vlaanderen belangrijke RTT-contract als de kwestie van de overheveling snel zou worden geregeld. Om één uur gistermiddag ondertekende de Vlaamse minister voor PTT, Marcel Colla, echter, zoals afgelopen zondag in het regeerakkoord was afgesproken, het Vlaamse deel van het contract voor levering van digitale telefooncentrales door Alcatel en Siemens, een contract van 18 miljard frank (ruim 1 miljard gulden). Daarmee was de breuk bezegeld.

“Dit is de zwaarste agressie tegen de Waalse belangen”, brieste PSC-voorzitter Deprez. De Vlaamse socialistische minister van economische zaken meende van zijn kant “dat de limieten nu meer dan bereikt zijn”.