Compromis van Rome en Londen over WEU

BRUSSEL, 5 OKT. Groot-Brittannië en Italië hebben opgeroepen tot een grotere onderlinge samenwerking op het terrein van defensie tussen de Westeuropese landen en stellen de vorming voor van een snelle interventiemacht die ook buiten het NAVO-gebied kan worden ingezet.

Het Italiaans-Britse voorstel moet als compromis dienen bij de onderhandelingen over een Europese Politieke Unie en zal dit weekeinde besproken worden op een informale bijeenkomst van ministers van buitenlandse zaken van de EG-landen in Haarzuilens bij Utrecht.

Italië en Groot-Brittannië stonden op het terrein van de gemeenschappelijke buitenlandse en defensiepolitiek steeds lijnrecht tegenover elkaar en hun voorstel zou de meningsverschillen binnen de Gemeenschap kunnen overbruggen. Italië stond met Duitsland en Frankrijk tot dusver op het standpunt dat de Westeuropese Unie de defensiepoot van de Europese Gemeenschap zou moeten worden, terwijl de Britten en de Nederlanders vreesden dat een dergelijke constructie een verzwakking van de transatlantische samenwerking in de NAVO zou kunnen betekenen. In de gezamenlijke Brits-Italiaanse verklaring heet het nu: “De Westeuropese Unie moet belast worden met de taak om de Europese dimensie te ontwikkelen op het terrein van de defensie. Het zal die rol in twee complementaire richtingen ontwikkelen: als defensiecompenent van de Europese Politieke Unie en als middel om de Europese pijler van de alliantie (NAVO) te versterken.” Dit compromis houdt in dat Italië niet langer vasthoudt aan zijn eis dat de WEU onmiddellijk ingekapseld wordt door de EG, terwijl de Britten voor het eerst een concrete stap zetten in de richting van Europese defensie-samenwerking.

Over de snelle interventiemacht die door de WEU zou moeten worden gevormd zegt de verklaring: “Een dergelijke macht moet autonoom zijn, los van de structuur van de NAVO, en dient in vredestijd een eigen planningsorgaan te hebben dat plannen kan uitwerken voor onverwachte noodsituaties en oefeningen kan organiseren.”

Het Brits-Italiaanse voorstel voorziet in overplaatsing van het bureau van de WEU van Londen naar Brussel, waar ook de NAVO en de EG hun hoofdkwartier hebben. De woordvoerder van het Italiaanse ministerie van buitenlandse zaken in Rome sprak de hoop uit dat de Westeuropese Unie zal kunnen worden uitgebreid met de drie EG-landen die van die organisatie geen lid zijn: Denemarken, Griekenland en Ierland.

In het document wordt een en ander maal het belang van de NAVO beklemtoond. Politieke waarnemers in Brussel wijzen erop dat dit kennelijk tot doel heeft om de Amerikaanse vrees voor een ondermijning van de NAVO, die door dit voorstel aangewakkerd zou kunnen worden, in de kiem te smoren. (AP)