Van dattem

ORGASME, brulde het omslag van de Viva vorige week de argeloze passant tegemoet, in letters van meer dan zes centimeter hoog. Vroeger stond op zo'n plek Zes blouses met één patroon! Maar het lokkertje was geen valse belofte. In het blad zat een dossier vol goede raad, gezellige verhalen en waar gebeurde anekdotes over het (vooral vrouwelijke) hoogtepunt.

De revolutie is voltooid, zou je dus zeggen. Alle jonge vrouwen (Viva's doelgroep is twintig) doen het, en wat ze willen lezen is niet hoe het is, maar hoe zij hun techniek kunnen verfijnen. Voorbij is de tijd dat de felbegeerde informatie over het onderwerp bij elkaar moest worden gesprokkeld uit deel G van de encyclopedie, kunstboeken waar hopelijk naakten in stonden, boekwerken als Hoe vertellen wij het onze kinderen en slinkse blikken op verboden hoekjes van de tijdschriftenwinkel. Voorbij is de tijd dat ouderen en opvoeders geen idee hadden. In panische angst om voor oude sokken te worden versleten slaan de volwassen geworden kinderen van de jaren zestig de jeugd om de oren met de rauwe feiten van het leven. Dat je op die manier tijdschriften kunt verkopen is natuurlijk mooi meegenomen.

Dating and mating worden meer dan ooit geacht het leven van jonge vrouwen te vullen. In Vrij Nederland werd onlangs de ganse strekking van Viva's zusterblad Yes, dat is bestemd voor een nog jongere doelgroep, bondig samengevat met de woorden ”Hoe krijg ik hem? Hoe hou ik hem? Hoe verwen ik hem?' De seksuele kant van de zaak wordt hier ietsje gedempter behandeld, maar alles draait om ”jongens'. En de Cosmopolitan, een van oorsprong Amerikaans tijdschrift dat globaal gesproken op secretaresses mikt, speelde al jaren geleden een voortrekkersrol door vrij openlijk over versieren en seks te schrijven.

Als een wereldvreemde hoofdonderwijzer probeert de overheid meisjes te bewegen een vak te leren. Loodgieter moeten ze worden, of dokter, of betonvlechter. Of rectrix van een gymnasium. Oei, wat zullen hun levens rijk worden. Maar de wind van de emancipatie waait een heel andere kant uit. Emancipatie is toch bevrijding?

In deze krant stond onlangs een mooi verslag van een vakantieweek met een groep misdeelde jongeren van vijftien, zestien jaar. Ook daar bleek dat de meisjes in dat gezelschap maar een obsessie hadden: jongens. Zij waren doodsbenauwd om er geen te bemachtigen, te blijven zitten. Terwijl de jongens nog wel eens met iets anders bezig waren, dachten de meisjes eigenlijk maar aan een ding. Zij namen ook in meer dan de helft van de gevallen het initiatief tot contact. Heel geëmancipeerd dus.

Het is alsof een grote groep vrouwen bezig is aan een inhaalmanoeuvre, opgejaagd door twee clichés. Het ene is dat de vervulling van een vrouwenbestaan erin ligt, te worden uitverkoren en bemind door een man. Dat idee is nog springlevend. Het andere is dat vrouwen vandaag de dag niet meer passief hoeven te zijn. Het is je eigen stomme schuld als je wacht tot het te laat is.

Een vriend die wel eens in de stad komt vertelde mij dat je tegenwoordig steeds meer vrouwen ontmoet die, voorzien van leuke dingen als motorfietsen en verantwoordelijke banen, helemaal niet verlegen zitten om gezelschap. Die een avondje voor je vrijmaken en dan nodig weer weg moeten. Dat is het type waarvan wij dachten dat de emancipatie er steeds meer van zou voortbrengen.

Maar het blijkt een elitair verschijnsel te zijn. Vrijheid is, net als werk buitenshuis (en zoveel andere dingen) leuker naarmate je rijker en beter opgeleid bent.

Onderaan de sociale piramide zijn niet de vrouwen, maar de mannen ontslagen van een heleboel getob. Jongens hoeven niet meer onafgebroken bezig te zijn met het probleem, hoe de hand op een meisje te leggen. Zij hebben nu tijd om met computers te spelen. Want de meisjes komen wel; die denken alleen nog maar aan van dattem.