Brahms-programma bevat te veel liflafjes

Concert: Residentie Orkest o.l.v. Janos Fürst m.m.v. Ronald Brautigam (piano), Stefica Zuzek (harp) en het Residentie Kwartet. Programma: Brahms, Tragische Ouverture; Wagner, Faust Ouverture en Albumblatt für Betty Schott; Richard Strauss, Macbeth; Liszt, La Lugubre Gondola I en Am Grabe Richard Wagners; Von Dohnanyi, Pianokwintet Opus I; Bruckner, Symfonie nr. 0. Gehoord: 21-9 in Anton Philipszaal, Den Haag.

Op het eerste gezicht leek het omvangrijke programma "Brahms en de Nieuw-Duitsers' dat zaterdag in de Anton Philipszaal ten gehore werd gebracht, buitengewoon boeiend. Uiteindelijk bleek het concert echter te veel muzikale liflafjes te bevatten om de lange duur ervan te rechtvaardigen. De meeste composities waren dan wel niet zo slaapverwekkend als Wagners Albumblatt - Brautigams contemplatieve speeltrant maakte het er niet beter op - maar met uitzondering van Bruckners Nulde Symfonie leverde het geheel weinig verrassingen op.

Het lag bepaald niet aan het Residentie Orkest of aan gastdirigent Janos Fürst, dat de ouvertures van Brahms en Wagner en Strauss' Symfonisch Gedicht weinig indruk op mij maakte. Met zijn temperamentvolle aanpak en zijn aan het theatrale grenzende expressiviteit haalt Fürst het beste uit het ensemble, zodat de luisteraar zich toch nog dreigt gewonnen te geven aan de holle retoriek van Strauss' uitermate bekwaam georkestreerde Macbeth-muziek.

Bruckner keurde zijn in 1864 gecomponeerde Symfonie in d zelfs na de revisie vijf jaar later geen nummer waardig: vandaar de naam Nulde Symfonie. Gemeten naar Bruckners eigen strenge maatstaven van innerlijke eenheid van stijl, is deze jeugdsymfonie een onrijp produkt. Maar juist het feit dat de componist hier zijn primaire impulsen nog enigszins de vrije loop laat en niet elke frase dwingt in het keurslijf van een hecht muzikaal bouwwerk, verleent de muziek een speciale bekoring. Dat Janos Fürst de enthousiaste koperblazers, zoals in het Mendelssohniaans aandoend scherzo, soms wat al te zeer de vrije hand laat, zij hem gaarne vergeven, want hij geeft de ongekuiste vitaliteit van deze symfonie op dwingende wijze gestalte.