Alessandra Marc overweldigt

Concert: Radio Filharmonisch Orkest o.l.v. Hans Vonk m.m.v. Alessandra Marc (sopraan), Hubert Delamboye (tenor) en Hebe Dijkstra (Mezzo-sopraan). Programma: R. Strauss: Tod und Verklärung en slotscène Salome; R. Wagner: Vorspiel en Liebestod uit Tristan und Isolde. Gehoord: 21-9 Concertgebouw Amsterdam. Radio-uitz.: 23-9 20.02 uur Vara Radio 4; TV-uitz.: 3-11 12.45 Vara Ned 2 (Salome); andere deel op nader te bepalen datum.

Het kwaliteitsbewuste en dienovereenkomstig enthousiaste publiek van de operaserie van de Vara-matinee heeft er naast de lyrische coloratuursopraan Nelly Miricioiu een nieuw idool bij: Alessandra Marc, een hoog-dramatische sopraan die het echt zware werk brengt met een verbijsterend gemak. Eerder zong zij in Matinee-concerten buitengewoon imponerende rollen als Kaiserin in Strauss' Die Frau ohne Schatten en als Sieglinde in Wagners Die Walküre.

Afgelopen zaterdag bevestigde zij haar faam op fenomenale wijze met haar vertolkingen van de slotscènes uit Wagners Tristan und Isolde en van Strauss' Salome. Gelukkig maken naast de radio-uitzending van vanavond ook twee tv-uitzendingen het voor een veel groter publiek mogelijk kennis te nemen van de opzienbarende verrichtingen van Alessandra Marc.

Achteraf, na die tegelijkertijd zo weerzinwekkende en fascinerende slotscène van Salome, leek de vocaal zo prachtige vertolking van Isoldes Liebestod voor Alessandra Marc slechts probleemloos inzingen te zijn geweest. En dat moest het natuurlijk ook zijn in een tot minder dan een kwartier teruggebrachte samenvatting van Tristan waaruit het hart van de handeling is weggesneden. Want wat anders in een echte voorstelling de wanhopige en uitgeputte culminatie van een urenlang drama vormt, kan niet na slechts een paar minuten Vorspiel het zelfde ultieme emotionele effect teweegbrengen.

Maar met die nog volkomen frisse stem wist Marc wel een bijzonder briljante uitdrukking te geven aan tal van beeldende aspecten van de tekst: een letterlijk zo klinkend "mild und leise', een stralend "leuchtet', een vervoerend "Wonne' en een klankvol "klinget' om daarna onder te duiken in de orkestrale crescendi en daar weer zinderend bovenuit te schallen in "des Welt-Atems wegenden All' en daar in weer te verzinken met waarlijk "höchste Lust'.

Dramatisch meeslepend gezongen en visueel vertolkt drama kon Marc daarna leveren in de in moreel opzicht zo stuitende slotscène van Salome, vanaf het begin van de sluierdans. Marc gaf daar een fantastische en indrukwekkende uitbeelding van het laatste en beslissende uur van het geperverteerde personage Salome, die hier begint als een drenzend mispunt van een bakvis (ze wil op een zilveren schaal het hoofd van Jochá-á-á-ná-án) en daarna, met een necrofiele kus op zijn dode lippen haar eerste en enige moment van vrouw-zijn beleeft, voor ze op bevel van haar stiefvader Herodes wordt gedood.

Opvallend bij Marc is haar vermogen om ook bij het bijna grootst mogelijke volume dat zij weet te produceren, niet alleen zuiver te zingen, maar tegelijk ook de expressie op zijn subtielst weet te beheersen. Haar vertolking had wat dat betreft een overweldigende variëteit, die eigenlijk niet te beschrijven is. En waarom zou ik ook: men luistere vanavond zelf naar de radio of men kijke en beluistere de tv-uitzending op 3 november.

Hebe Dijkstra overtuigde volledig met haar engagement in de kleine rol van moeder Herodias, maar Hubert Delamboye was een veel te zwakke bezetting van de belangrijke rol van Herodes, waarvan hem de dramatiek aanvankelijk zelfs geheel leek te ontgaan.

Bij zoveel gemakkelijk volume van Marc kon Hans Vonk het Radio Filharmonisch Orkest tot de hier soms vereiste orkaankracht opvoeren, al ging dat dan, net als in Tod und Verklärung waarmee het concert opende, helaas iets ten koste van het hallucinerende raffinement in de partituur van Strauss. Allessandra Marc treedt op 10 november in het Utrechtse Vredenburg op in de door de KRO georganiseerde eerste Nederlandse uitvoering van Strauss' Friedenstag.