Nederland helpt Oost-Europa bij ontwikkeling

AMSTERDAM, 20 SEPT. Projecten in het kader van sociale vernieuwing kunnen een bijdrage leveren aan het voorkomen van werkloosheid in Oost-Europa. De voorzitter van de projectgroep Sociale Vernieuwing, J. Schaefer, zei dit gisteren voordat hij vertrok naar een internationaal congres over regionale samenwerking in Praag.

Op de conferentie, die woensdag begon en morgen wordt afgesloten, ontmoeten zevenhonderd deskundigen uit Oost- en West-Europa elkaar in de Tsjechoslowaakse hoofdstad om te praten over de economische ontwikkeling van Oost-Europa.

Schaefer behandelde vanmorgen in Praag de vraag hoe het uitstoten van werknemers uit het arbeidsproces kan worden voorkomen. “Bij de overgang van een planeconomie naar een markteconomie komen veel mensen op straat te staan”, zei Schaefer gisteren voor zijn vertrek. “In Oost-Europa bestaat geen werkloosheid. Maar men ziet nu wel in dat een toiletjuffrouw in een café met twee bezoekers eigenlijk geen baan heeft. Het is duidelijk dat er een enorme werkloosheid zal ontstaan bij de overgang naar een markteconomie. Dat kan worden beperkt als werknemers worden ingezet zijn bij stadsvernieuwing en in het toerisme.”

Schaefer wil in Praag geen al te positief beeld schetsen van het Westen. Als alles pais en vree was in West-Europa, zegt Schaefer, dan was sociale vernieuwing nooit nodig geweest. De rijke landen hebben zich volgens hem weliswaar economisch sterk ontwikkeld, maar op sociaal gebied, onderwijs, volkshuisvesting en allochtonenbeleid zijn in het verleden fouten gemaakt die bij in Oost-Europa kunnen worden voorkomen, aldus Schaefer.

Daarbij krijgen lokale en regionale overheden in Oost-Europa hulp van instellingen uit West-Europa en uit de Verenigde Staten. Op het congres geven deskundigen hun visie op de economische en sociale veranderingen in Oost-Europa. Een aantal Nederlandse steden werkt al sinds de eerste "Oost-West Stedenconferentie', vorig jaar mei in Rotterdam, samen met Oosteuropese steden. Zo hebben Rotterdam en Den Haag verschillende projecten in Praag, de stad Utrecht werkt samen met Brno, Deventer met Tartu (Sovjet-Unie) en Eindhoven met Bratislava. De steden werken samen op gebieden als milieubeleid, financieel beheer, onderwijs, gezondheidszorg en stadsontwikkeling.

Een van de inititieven gaat uit van de stichting Bouwwinkel Zeeland in Middelburg. De stichting, gespecialiseerd in volkshuisvesting, levert kennis over financieel beheer aan een geprivatiseerd stedebouwkundig bedrijf in de Praagse wijk Zizkov. “Een van de belangrijkste dingen in Oost-Europa is het erkennen van het verschijnsel woningnood, wat nooit is gebeurd”, zegt coördinator W.A. Kooiman. “Wij leren de Oosteuropeanen denken op een meer marktgerichte manier, zodat de financiën goed worden beheerd en er een beter personeelsbeleid wordt gevoerd. Zo was het in Tsjechoslowakije tot voor kort niet gebruikelijk dat uitgaven van een bedrijf werden afgestemd op de inkomsten.”