Baker ontmoet toch Palestijnse, en boekt daarbij "wat vooruitgang'

AMMAN- TEL AVIV, 20 SEPT. Ondanks eerdere aankondigingen van het tegendeel heeft de Amerikaanse minister van buitenlandse zaken James Baker vanochtend in de Jordaanse hoofdstad Amman gesproken met een Palestijnse leider uit door Israel bezet gebied. Na afloop zei hij dat “wat vooruitgang” is geboekt in de richting van bijeenroeping van een vredesconferentie over het Midden-Oosten. Maar er is geen overeenstemming bereikt, aldus een Amerikaanse functionaris.

Van PLO-zijde was eerder aangekondigd dat zo'n ontmoeting, door Baker uitdrukkelijk gewenst, niet zou plaatshebben omdat de VS tijdens een eerder gesprek met Palestijnse vertegenwoordigers hun onvoldoende toezeggingen hadden gedaan. Maar PLO-leider Arafat had de Palestijnse Hanan Ashrawi later gevraagd alsnog naar Amman te gaan om met Baker te praten, aldus Palestijnse bronnen. Baker is voor dit nieuws om 2 uur 's ochtend wakker gemaakt, aldus zijn woordvoerster. De Palestijnse zegslieden meenden dat Ashrawi's gang op zich al een teken was van beweging in het vredesproces.

Baker had de Palestijnen gisteren na besprekingen met koning Hussein gewaarschuwd dat Washington zijn inspanningen een conferentie te organiseren zou doorzetten, ook al besluit de PLO niet mee te doen. Het parlement van de PLO, de Palestijnse Nationale Raad, komt volgende week in Algiers bijeen om over deelneming te beslissen, en het is nog volstrekt niet duidelijk welke kant het uitgaat.

Baker is inmiddels naar Syrië teruggekeerd. President Assad onderstreepte gisteren in een vraagesprek met de Amerikaanse televisie dat zijn deelneming aan een conferentie weinig zin zou hebben, als de VS Israel een kredietgarantie ten bedrage van 10 miljard dollar voor de opvang van Sovjet-joden geven. Over deze zaak is Washington in een scherp conflict gewikkeld met Israel.

Onze correspondent in Israel voegt hieraan toe: premier Shamir heeft gisteren de hoop uitgesproken dat de botsing met de VS over de bankgarantie als “een slechte droom voorbij zal gaan”. De duidelijk door de vertrouwenscrisis met president Bush aangeslagen Shamir zei “dat wat we de laatste dagen zien en horen niet realistisch is. Dit is niet de werkelijkheid. Dit is niet het Amerikaanse volk. Het Amerikaanse volk zal wel weer tot zichzelf komen”.

Toen een Amerikaanse televisieverslaggever hem vroeg of er een einde zou komen aan het stichten van nederzettingen in bezet gebied verloor Shamir even zijn zelfbeheersing. Zijn gezicht verstrakte en terwijl hij tegen de verslagger zei “dat jullie niets begrijpen” maakte hij een driftig afwerend gebaar.

Tijdens een ontmoeting met Amerikaanse parlementsleden in Jeruzalem beschuldigde Shamir de VS er gisteren van met een anti-Israelische politiek “de Arabische wereld in euforie te brengen”. Volgens hem denken de Arabieren nu dat de VS aan hun kant staat en “dit feit kan de vrede niet dichterbij brengen maar alleen verwijderen”.

Een vanmorgen door de Jerusalem Post gepubliceerde opiniepeiling geeft aan dat 57 procent van de Israeliers vóór een tijdelijke stopzetting van de nederzettingenpolitiek is voor het verkrijgen van de Amerikaanse bankgarantie voor de opvang van de joodse massa-immigratie uit de Sovjet-Unie.