Een grote passie voor handel in oud nieuws

Als hij zegt dat in de regel alle mensen wel naar iets op zoek zijn, bedoelt hij dat niet filosofisch. Natuurlijk zoeken sommigen naar de diepere betekenis van het leven, maar de klanten die soms hele dagen doorbrengen in zijn vertimmerde boerderij in Nieuw Buinen in Drenthe, zoeken uitsluitend naar bedrukt papier, hoofdzakelijk oude tijdschriften, soms ook oude kranten of brochures. Niemand in Nederland heeft daar zo'n grote voorraad van als Henk Groenhof (31) van Het Junior Antiquariaat. Helemaal precies weet hij het niet, maar hij schat zijn voorraad op 300.000 tijdschriften, 60 à 70.000 kranten en zo'n achtduizend brochures. Dit alles van 1720 tot heden, ingebonden en in losse exemplaren en gerangschikt naar onderwerp op redelijk goed geordende stapels.

Hoewel, de stapels kranten zouden nog een stuk netter kunnen, vindt Groenhof zelf, maar hij komt er gewoon niet aan toe. Terwijl hij toch zestig à zeventig uur per week in het antiquariaat werkt, deels geassisteerd door zijn vader en moeder. Maar daarnaast werkt hij nog tweeëneenhalve dag per week buiten de deur als magazijnmanager en verbouwt hij zelf de boerderij waarin het antiquariaat is gevestigd, een klus waarbij zijn oorspronkelijke opleiding tot elektricien hem goed van pas komt. Bovendien staat Groenhof vrijwel ieder weekend op een of andere beurs, braderie of vlooienmarkt, terwijl hij sinds kort iedere vrijdag te vinden is op de antiquarenmarkt op het Spui in Amsterdam, een dag die voor Groenhof om vijf uur 's ochtends begint en om tien uur 's avonds eindigt. Hij heeft dit er echter graag voor over, want het verkopen van oude tijdschriften, kranten en brochures is voor hem meer dan alleen geld verdienen. “Zeker, het is een passie”, beaamt hij, “en dan tellen de uren niet.”

Groenhof heeft deze passie sinds het begin van de jaren tachtig, toen hij bij de aankoop van een collectie sigarenbandjes - zijn oorspronkelijke verzamelobject - een doos Panorama's uit de jaren vijftig kreeg aangeboden. Die bleken vlotter van de hand te gaan dan welke sigarenbandjes dan ook, reden om vanaf dat moment bij bedrijven, instellingen en particulieren oude kranten en tijdschriften op te kopen. In 1983 opende Groenhof de deuren van Het Junior Antiquariaat, een naam die sindsdien in kleine kring een begrip is geworden.

Dat bleek onder meer toen er onlangs stemmen opgingen om de collectie kranten en tijdschriften van de Tweede Kamer weg te doen, in totaal zo'n drieduizend meter stelling papier. Er verschenen berichten in de pers dat Het Junior Antiquariaat de hele collectie zou overnemen zelfs nog voordat Groenhof contact had gehad met de bibliothecaris van de Tweede Kamer, maar zoals het er nu naar uitziet krijgt de Koninklijke Bibliotheek de eerste keus.

Ook film- en theaterproducenten weten Henk Groenhof inmiddels te vinden. De BBC klopte een paar jaar geleden bij hem aan voor kranten uit de oorlogsjaren, die vervolgens door een krantenjongen werden gevent in een film over Anne Frank. Het requisietenbureau van het NOB staat regelmatig op de stoep, net als mode-ontwerpers en reclamemakers, en onlangs bestelde de NRCV nog om een leesportefeuille uit 1958 die binnenkort te zien zal zijn in een "dramaproduktie' over een kapsalon.

Overigens is Groenhof het gewend om leesmappen samen te stellen met oude exemplaren van De Lach, de Panorama en Het Leven. Voor lezers met een RK-achtergrond kan het assortiment worden aangepast met De Katholieke Illustratie, de Elizabethbode en de Spiegel. Dergelijke leesmappen, of "familiepaketten' zoals Groenhof ze noemt, worden veel gevraagd als cadeautjes, meestal uit iemands geboorte- of jubileumjaar en liefst aangevuld met wat tijdschriften die aansluiten bij een hobby, of de vrije uren nu worden geledigd met merklappen, treintjes of het verzamelen van oude kinderwagens.

Groenhof heeft over al deze onderwerpen wel iets in huis en dat voor relatief weinig geld. De meeste tijdschriften kosten minder dan vijf gulden. Gezochte tijdschriften, zoals de Saturday Evening Post of Life uit de jaren twintig, kosten gemiddeld 25 gulden. Kranten lopen op van drie gulden vijftig tot veertig gulden. Voor dat laatste bedrag heb je een aflevering van de Haagse Mercuer uit de 17de eeuw of van een Engelse krant uit 1650. Dat zulke oude kranten relatief weinig waard zijn is voor de verkoper vaak een teleurstelling, want menigeen denkt al met een krant uit de vorige eeuw een kleine goudmijn in huis te hebben, zo weet Groenhof. Overigens haalt hij de meeste kranten en tijdschriften weg bij "de betere families' in de randstad. Die woonden groot en hadden dus plaats om iets te bewaren. Daarnaast vindt Groenhof nog wel eens het een en ander bij oude herenboeren in het oosten van het land. “Daar wordt veel bewaard uit zuinigheid”, is zijn ervaring.

Van de oude kranten kan meestal twintig procent zo naar het oud papier omdat ze ten prooi zijn gevallen aan vocht of muizen. Groenhof zelf had ooit vijf katten in dienst om zijn eigen voorraad tegen muizen te beschermen, maar “wegens druk verkeer, ook in Drenthe” zijn er daar nog maar twee van over. Overigens gooit Groenhof aangevreten kranten uit de eerste decennia van deze eeuw pas weg nadat hij ze heeft ontdaan van de paginagrote advertenties voor onder meer auto's, koffie, thee, cola en tabak. Daar hebben verzamelaars graag een tientje voor over, zo blijkt, en zeker op zogeheten old-timers-beurzen gaan oude advertenties van auto's gretig van de hand.

Trends zijn er volgens Groenhof nauwelijks in deze uithoek van het antiquarisch boekenvak. Naar de helft van de tijdschriften is er meer vraag dan aanbod. Zo valt Tuny Tunes, een muziektijdschrift uit de jaren '40 tot '60, niet aan te slepen. De belangstelling voor oude Donald Ducks is aan het verflauwen maar daar staat tegenover dat er recentelijk veel vraag is naar oude advertenties van Philips. Die vraag ontstond volgens Groenhof nadat bekend werd hoe slecht Philips ervoor staat. Wat meteen het gelijk bewijst van de Drentse antiquaar: er zijn altijd wel bepaalde mensen ergens naar op zoek.