Tijd om te zaaien

De Amsterdamse effectenbeurs opende deze week, ondanks de vier cent lagere dollar, op het peil van vorige week. De bekende fondsen rijden midden in het peleton en laten het kop- en staartwerk over aan de kleine, blessure gevoelige collega's. De grote namen sparen hun krachten voor het echte werk, maar wanneer dat verricht zal worden, weet nog niemand. Wel is er volgende vrijdag een tussensprint op de Optiebeurs als de september-opties op de dollar en de aandelen-indexen aflopen.

De handelaren in dollars proberen hun broodwinning altijd in beweging te houden. Vlak voor de publikatie van een nieuw cijfer over de Amerikaanse economie gokt de handel op de goede of slechte afloop. Zo blijft er leven in brouwerij.

Wie op een bepaalde beweging van de dollar wil speculeren kan opties kopen, maar de markt in opties bruist minder dan die in echte dollars. Vorige week gingen er zo'n 1.800 calls en 700 puts om; samen bijna net zoveel als in Aegon. Vorige jaar stond de dollar nummer 15 op de omzetranglijst, net onder het goud. Dat komt mede omdat grote beleggers overal terecht kunnen voor hun (maatwerk)transacties in dollars en daarom opties links laten liggen. Voor particulieren lijkt het wèl een mooi product, want er is (bijna) altijd iets in te beleven, ook wanneer het stil is op de beurs. Maar de beurs doet er niets aan om die opties aan te passen aan de wensen van het publiek en ze onder de aandacht te brengen.

Hoe reageerden de opties gisteren op de lagere dollar? De put september (afloop volgende week vrijdag) met uitoefenprijs 195 ging van 130 gulden (per contract van 100 maal 100 dollar) naar 300 gulden en de dollar zelf daalde van 195,70 gulden (notering per 100 dollar, vrijdag om half vijf) naar 192,50 in de loop van maandag. De put september 190 ging van 40 naar 75 cent. De september calls daalden in waarde: de '195' ging van 250 (slot vrijdag) naar 100 gulden en de '190' van 670 naar 360 gulden. De oktober-opties fluctueerden minder sterk.

Maandagavond daalde de dollar verder in New York. Wanneer die koersbeweging doorzet, wordt de september 190 put ook snel meer waard. Moet je daar van uitgaan bij het overwegen van een nieuwe positie? De dollar is een onbetrouwbaar paard om op te wedden. Voor je het weet, grijpen de ambtenaren-speculanten van de centrale banken weer in. Die maken zo handig gebruik van hun kennis dat de dollar wel eens gehoorzaamt. Wanneer je nu een put-optie wil kopen, bij voorbeeld de oktober 190 voor 160 gulden, loop je het risico dat het sentiment omslaat en de dollar omhoog gaat. Een alternatief kan zijn nog even te wachten en dan een call-optie te kopen. Dus tegendraads handelen en speculeren op een hogere dollar.

De rust op de Effecten- en Optiebeurs drukt de optiekoersen. Wie wil zaaien om straks te oogsten, moet daarom nu kopen. Maar wat zullen de koersen doen? Uitbreken of inzakken? Het kopen van een straddle (een call- en put-optie met gelijke uitoefenprijs en vervalmaand) is een van de strategieën om de keuze voor hoog of laag nog even uit te stellen.

De KLM-straddle april 1992 (loopt nog 7 maanden) uitoefenprijs 30 gulden is een interessant voorbeeld. De call april 30 deed maandag 2,90 en de put april 30 1,70; aandeel 29,90. Samen 4,60 gulden zonder rekening te houden met kosten. Wanneer KLM 2,50 gulden oploopt, is die investering al bijna terugverdiend. Ervaren optie-spelers kunnen met de april-opties als dekking, oktober of januari-opties schrijven en gewoon afwachten. Als KLM geen dividend uitkeert, zullen de geschreven opties niet opgevraagd worden voor de dag van afloop.

Snelle optie-beleggers hebben geen geduld voor april-opties en voelen meer voor de september (dollar of indexen) of oktoberopties; dollar, indexen en aandelen. De koop van een strangle, (een call- en put-optie van dezelfde vervalmaand en ongelijke uitoefenprijzen) is een goedkope manier om te profiteren van iets waar beweging in zit.

De Philips-strangle oktober 35-37,50 is zo'n combinatie. De call oktober 37,50 kostte maandag 80 cent en de put 35 50 cent; aandeel 36,50 gulden. Bij elkaar 1,30 gulden. Het is niet onwaarschijnlijk dat Philips in de komende weken zoveel zal bewegen dat deze strangle winst oplevert.

Ook bij fondsen als ABN Amro, DAF, Gist Brocades en ING zijn straddles en strangles te vinden. Niet te lang wachten met winstnemen is raadzaam.