Geweld Kroatië laait op; Mesic roept federale leger tot de orde

LJUBLJANA, 9 SEPT. De Joegoslavische president Stipe Mesic heeft het federale leger opnieuw gesommeerd naar de kazernes terug te keren. De strijdkrachten willen dat pas doen als de Kroatische nationale garde is ontwapend.

In Kroatië zijn de gevechten zaterdagavond en gisteren weer opgelaaid nadat het een groot deel van de zaterdag, bij het begin van de vredesconferentie over Joegoslavië in Den Haag, betrekkelijk rustig was geweest. Bij de strijd hebben federale eenheden een grote rol gespeeld.

Servische milities meldden gisteren dat zij de aan de Bosnië grenzende stad Hrvaska Kostajnica hebben ingenomen. Bij gevechten om de autoweg Zagreb-Belgrado kwamen twee Kroatische gardisten om het leven. Vorige week werd de autoweg door het federale leger en Servische milities bij Okucani, 110 km ten zuidoosten van Zagreb, bezet en met explosieven ondermijnd.

Omdat ook de spoorlijn Zagreb-Belgrado door Servische milities is geblokkeerd is Oost-Kroatië sindsdien afgesloten van Zagreb. Dr. Henry Wijnaendts, die als speciaal afgezant van de Europese Gemeenschap rondreist in de crisisgebieden in Kroatië, bezoekt vandaag Okucani om daar een staakt-het-vuren te bereiken.

Dit weekeinde mislukte een tweede bemiddelingspoging van Wijnaendts in Osijek: enkele uren nadat alle partijen een wapenstilstand hadden ondertekend, begon het schieten weer. Gistermiddag bombardeerde de federale luchtmacht een vliegveld in de buurt van Osijek, nadat het eerst urenlang door Servische milities met granaten was beschoten.

Ook het aan de Servische grens gelegen dorp Sarvas werd door de federale luchtmacht gebombardeerd. Volgens de Kroatische radio zijn daarbij "vele doden' gevallen. Beide partijen beschuldigen elkaar ervan als eerste het vuur te hebben geopend. De voorlichtingsdienst van het leger zei vanmorgen dat federale eenheden in Kroatië dit weekeinde acht keer zijn aangevallen door de Kroatische nationale garde.

Gisteravond is de leider van de Servische milities in Kroatië, Milan Martic, door de politie van Bosnië in de buurt van de Kroatische grens gearresteerd. Martic werd aangehouden toen hij in Bosanska Otoca een groep demonstranten wilde toespreken die protesteerden tegen de aanwezigheid van zijn milities in Otoca. Servische milities gebruiken deze plaats als uitvalsbasis naar Kroatië.