Vredespaleis gepaste lokatie voor conferentie Joegoslavië

DEN HAAG, 5 SEPT. Het Vredespaleis in Den Haag lijkt een gepaste lokatie voor de conferentie over Joegoslavië die er zaterdag moet beginnen: het is tussen 1907 en 1913 gebouwd als plaats waar staten scheidsrechterlijke beslissingen over hun conflicten konden vragen inplaats van ze uit te vechten.

Het gebouw is voor een belangrijk deel te danken aan een donatie van de Amerikaanse staalmagnaat Andrew Carnegie. Die stelde anderhalf miljoen dollar beschikbaar toen was besloten dat het gebouw behalve het Permanente Hof van Arbitrage ook een bibliotheek zou huisvesten - Carnegie stelde groot belang in liefdadigheid en in bibliotheken. De Nederlandse regering nam een eeuwigdurende onderhoudsplicht op zich. Daarvoor is de zogenoemde Carnegie-stichting opgericht, met in de raad van toezicht enkele ministers.

Het Vredespaleis is gebouwd naar een ontwerp van de Franse architect Cordonnier, nadat dat in samenspraak met de Haarlemse architect Van der Steur drastisch was aangepast. Drie van de vier door Cordonnier bedachte torens en talloze versierselen zijn nooit gerealiseerd.

Het Hof van Arbitrage - eigenlijk een lijst met rechters waaruit de strijdende partijen er elk twee konden kiezen om hun geschil aan voor te leggen - is al na enkele jaren wat in de schaduw komen te staan van eerst het Permanente Hof van Internationale Justitie van de Volkenbond en na 1945 van het Internationale Gerechtshof van de Verenigde Naties.

Verder herbergt het Vredespaleis nog een befaamde wetenschappelijke bibliotheek en de Haagse Academie voor Internationaal recht, die sinds 1922 zomercursussen organiseert voor studenten uit de hele wereld.