Andriessen: EG soepeler voor Oost-Europa

BRUSSEL, 5 SEPT. De Europese Commissie wil dat de EG-lidstaten zich flexibeler opstellen tegenover het verlenen van handelsconcessies aan Oost-Europa.

Frans Andriessen, vice-voorzitter van de Commissie belast met externe betrekkingen, kondigde gisteren aan dat hij er morgen, als de twaalf ministers van buitenlandse zaken in Brussel vergaderen over de onderhandelingen met Polen, Tsjechoslowakije en Hongarije, op zal aandringen dat er meer manoeuvreerruimte in het onderhandelingsmandaat wordt gebracht.

Tegelijkertijd zal bij die gelegenheid het verzoek worden onderzocht van de Poolse en Tsjechoslowaakse presidenten en de Hongaarse premier voor een versterking van de politieke dialoog met de Europese Gemeenschap. Andriessen onthulde gisteren dat hij brieven had ontvangen waarin die landen vragen dat in de volgende maand te sluiten associatieverdragen met de EG de politieke samenwerking zo sterk mogelijk wordt onderstreept. Die landen, zo zei Andriessen, willen hun lot verbinden aan dat van de EG. Hetzelfde geldt voor andere Oosteuropese landen als Roemenië en Bulgarije, waarmee verkennende besprekingen worden geopend en voor de Baltische landen, waarvan de ministers van buitenlandse zaken morgen de lunch in Brussel meemaken. “De politieke realiteit maakt het onvermijdelijk dat we ons daar rekenschap van geven”, zo zei de Commissaris.

Andriessen wees erop dat wat er vorige maand in de Sovjet-Unie is gebeurd “diepe invloed” zal hebben op het integratieproces in Europa. Er zou wel eens een EG kunnen komen van 24 of zelfs van 35 leden. De institutionele structuur van de EG is daarop niet berekend. Met zoveel leden zou het principe van eenparigheid van stemmen onmogelijk zijn. Het principe dat elk land een Commissaris moet hebben zou niet kunnen worden volgehouden, evenmin als de verdeelsleutel voor het Europees Parlement. Dat zou dan immers meer dan duizend afgevaardigden krijgen.

Andriessen zinspeelde erop dat de komende extra top van het staatshoofd en de regeringsleiders van de EG, begin volgende maand, er op z'n minst over zou moeten nadenken of het mandaat voor de intergouvernementele conferentie over de politieke unie niet moet worden uitgebreid. In het huidige mandaat is geen sprake van uitbreiding van de EG, alleen van verdieping.

Wat betreft de handelsconcessies die de Europese Commissie morgen aan de ministers van buitenlandse zaken zal vragen, wordt naar verluidt voorgesteld de importtarieven voor vlees, fruit en groente uit Oosteuropese landen de komende drie jaar met 60 procent te verlagen. In een periode van vijf jaar zou daarnaast de hoeveelheid in te voeren vlees, fruit en groente met de helft mogen stijgen. Bovendien zou de beperking op de import van textiel uit Oost-Europa in de komende zes jaar moeten worden afgeschaft.

Dergelijke maatregelen stuiten echter op sterk verzet van Frankrijk (landbouw) en Portugal en Spanje (textiel). De Europese Commissie gaat er daarbij van uit dat de grootste handelspartners, de VS en Japan, soortgelijke concessies tegenover Oost-Europa doen. In dat verband herinnerde Andriessen er gisteren aan dat de EG tot dusver 78 procent van de hulp heeft bekostigd.