Mandela krijgt extremisten niet vrij

JOHANNESBURG, 4 SEPT. De Zuidafrikaanse president F.W. de Klerk heeft gisteren een verzoek afgewezen van ANC-leider Nelson Mandela voor de vrijlating van drie rechtse extremisten die hongerstaken in een laatste poging amnestie te verkrijgen.

In een uitvoerig onderhoud met De Klerk drong Mandela gisteren aan op onmiddellijke vrijlating van de drie die inmiddels zeer ernstige verschijnselen van ondervoeding vertonen en in een ziekenhuis in Pretoria zijn opgenomen. Het ANC wil dat de mannen op vrije voeten worden gesteld, ondermeer omdat de drie over bewijzen zouden beschikken dat de Zuidafrikaanse politie bij rechtse moordeskaders is betrokken.

De drie hongerstakers worden beschuldigd van moord en poging tot moord. Henry Martin heeft inmiddels 59 dagen niet gegeten, Adriaan Maritz 52 dagen en Lood van Schalwyck 45 dagen.

De Zuidafrikaanse regering weigert de drie als politieke gevangenen te beschouwen en wil hen alleen op borgtocht vrijlaten. De drie zeggen hun actie door te zetten totdat ze als politieke gevangenen in vrijheid worden gesteld.

Mandela, vorig jaar zelf vrijgelaten na 27 jaar gevangenschap, heeft de drie maandag opgezocht. Volgens Mandela hebben de drie aanvallen uitgevoerd in opdracht van de Zuidafrikaanse staatsveiligheidsdienst. Mandela vindt dat De Klerk de vrijlating van de mannen moet bevorderen als hij het serieus meent met zijn toezeggingen de politie en het leger te zuiveren.

Een van de drie hongerstakers, de Brit Henry Martin, blijkt ook te worden vervolgd wegens het in bezit hebben van pornografische computerprogramma's. De openbare aanklager in Pretoria bevestigde vanochtend dat Martin, lid van Orde Boerevolk, een boete van 300 Rand (ruim 210 gulden) dient te betalen of op 14 oktober moet voorkomen. In de woning van Martin heeft de politie software aangetroffen waarop sex tussen een zwarte man en een blanke vrouw staat afgebeeld.

Het bezoek van Mandela aan de drie hongerstakers heeft voor de nodige verdeeldheid gezorgd binnen extreem rechts in Zuid-Afrika. Was Orde Boerevolk ingenomen met het bezoek, Boere Kommando verklaarde gisteren dat het “tegen de christelijke principes indruist” om “met communisten over onze vrijheid” te spreken. Boere Vrijheidsbeweging had eerder al soortgelijke verklaringen afgegeven. (AP, Reuter)