Harde hand van Timmer treft nu ook concerntop

ROTTERDAM, 4 SEP. Na de fabrieken, kantoren en directieburelen is de harde hand van Philipspresident Jan Timmer nu wederom doorgedrongen tot de allerhoogste bestuursgremia van het concern, de Raad van Bestuur en de Groepsraad. De gezondmakingsoperatie Centurion krijgt met de reorganisatie van de top, waarvan morgen de details bekend worden, weer een nieuwe loot.

Ondanks het gebrek aan gedetailleerde gegevens lijkt het duidelijk wat Timmer beoogt. Op de eerste plaats moet de complexe bestuursstructuur van het elektronica-concern overzichtelijker worden, waardoor verantwoordelijkheden beter gedefinieerd kunnen worden. Als verantwoordelijkheden duidelijk zijn omschreven wordt het ook gemakkelijker om bij fouten de verantwoordelijken aan te wijzen en zo nodig te straffen. In Centurion-speak draait alles om "accountability', rekenschap afleggen.

Maar belangrijker dan de organisatorische wijzigingen zelf lijkt de boodschap die ervan uitgaat. Niemand, zo zegt Timmer met daden, blijft in het nieuwe Philips gespaard. Operatie Centurion, die gepaard gaat met een verlies van 55.000 arbeidsplaatsen, wint met wijzigingen in de top ongetwijfeld aan geloofwaardigheid. Timmer profileert zich als standvastig leider die zijn doelstellingen niet bijstelt om aan pijnlijke confrontaties te ontkomen.

Managers uit het tweede echelon werden al eerder met de standvastigheid van Timmer geconfronteerd. Al meteen na Timmers aantreden werd duidelijk dat het niet bij de sluiting van onrendabele fabrieken zou blijven. In 1990 lag het aantal leden van de hoofdstaf dat - wegens pensionering of andere redenen - uit dienst trad ongeveer 50 procent hoger dan in 1989. Van die groep verdween ruim de helft met zachte aandrang of onder dwang.

Ook liep het aantal benoemingen van hoofdstafleden sterk terug. Waar vroeger vijf benoemingen werden gedaan, stonden er vorig jaar nog maar twee, constateerde de Vereniging voor Hoger Personeel Philips.

Uit overzichten van vertrekkende directeuren bleek begin dit jaar dat de schoonmaak zich tot dan toe concentreerde op de noodlijdende divisies Informatiesystemen en Componenten. Bij de divisie Informatiesystemen moest meer dan de helft van het managementteam wijken. Onder meer moesten er de twee directeuren verdwijnen die in 1989 verantwoordelijk waren voor de overname van het Amerikaanse pc-bedrijf Headstart Technologies, destijds eigendom van Vendex. Bij Headstart doken in 1990 grote verliezen op, die uiteindelijk een vitale rol speelden bij het vertrek van president Van der Klugt en dr G. Lorenz, binnen de Groepsraad verantwoordelijk voor informatietechnologie.

Lange tijd bestond onder Philipswerknemers het idee dat wijzingen in het bedrijf gepaard gingen met rechtsongelijkheid. Bij talrijke pogingen die in het verleden werden ondernomen om de organisatiestructuur van het bedrijf te veranderen bleven de kopstukken buiten schot. Onder president Van der Klugt begon dat al enigszins te veranderen. Hij waarschuwde sinds zijn aantreden in 1986 al dat er voor eens en altijd een einde moet komen aan "vriendjespolitiek' en aan de "oude-jongens-krentebrood-mentaliteit'.

In de Groepsraad is het al langer onrustig. Vorig jaar verdwenen uit het hoogste bestuurscollege van Philips al zes van de elf leden.

Het bestuur van Philips ziet er nu als volgt uit. Naast Jan Timmer zetelen in de top: Y. G. Bouwkamp (vice-voorzitter RvB), drs. H.H.A. Appelo (Groepsraad en RvB). Daarnaast telt de Groepsraad een aantal divisiedirecteuren: ir. W. de Kleuver (Components), E. Kloster (Lighting), ir. H. Bodt en T. Meyer.