Jongens van Jiskefet geselen vooral eigen VPRO

Snobs, die Twin Peaks natuurlijk al lang op een van de buitenlandse zenders gezien hebben, kunnen de komende zondagavonden genieten van de tweede serie satirische programma's van de VPRO onder de titel Jiskefet. Vorig seizoen was het programma nog van wisselend niveau, maar bevatte al wel enige pareltjes, zoals de prins Bernhard-imitatie van Kees Prins. Gisteravond bleek dat het Jiskefet-team, dat voorts bestaat uit Herman Koch, Michiel Romeyn en regisseur Pieter Verhoeff er verschrikkelijk veel zin in heeft en nu al een grote stap voorwaarts heeft gedaan.

Het begon met klungelige video-opnamen van lelijk toegetakelde tv-persoonlijkheden, die als in Bagdad neergeschoten piloten hun ondervrager bekenden Jiskefet een fantastisch programma te vinden. Sonja Barend en Adriaan van Dis keken met opgezette, bebloede gezichten de lens in. Van Dis gaf zelfs toe in opdracht van bepaalde groepen binnen de VPRO de makers van Jiskefet te hebben gedwarsboomd.

Kennelijk is die interne ruzie in het voordeel van die potige knapen bepleit. Opvallend genoeg moesten gisteravond vooral de ijdeltuiten van de VPRO het ontgelden. Om de beurt mochten Prins en Romeyn in een door Zomergasten geïnspireerd decortje Peter van Ingen imiteren, zodat de terugblik-formule, waarmee menige omroep deze zomer doorkwam, als een rode draad door het programma liep. Briljant was ook de parodie op een ander prestigieus VPRO-project, Bij nader inzien, teruggebracht tot de essentie van voormalige hippievrienden die elkaar onder het nakwelen van Neil Young voor epigoon uitschelden. En daarna lichtte een namaak-Leon de Winter bij een nep-Van Ingen toe hoe geniaal zijn eigen scenario was.

Een omroep met zoveel gevoel voor zelfspot verdient snel de A-status. Met een beetje geluk nemen de mannetjesmakers van Jiskefet nog voor het einde van hun nieuwe serie een ander hinderlijk trekje van de VPRO op de korrel: een uitstekend idee om vijf oude policiers van Jean-Pierre Melville uit te zenden werd immers gisteren weer grondig verpest door een "inleiding', waarin de hele plot uit de doeken gedaan werd en de eerste vijf minuten van de film alvast, voorzien van overbodig commentaar, vooruitgedraaid werd. Die van de BBC afgekeken gewoonte om films te laten toelichten heeft immers alleen zin als dat terzake kundig gebeurt, zoals door Alex Cox in de cult-cyclus Moviedrome, en dan op z'n hoogst geïllustreerd door een enkele still-foto. De mondige kijker mag verder zelf best ontdekken dat er in een Melville-film regelmatig in de spiegel gekeken wordt.