"Een jongere in een rolstoel, daar schrikken ze wel van'

UTRECHT, 31 AUG. "Sneldrogend bloed op waterbasis' staat er op het tubetje. Het verband van het meisje zit vol rode vlekken. “Ik ben Mercedes, de patiënt”, legt ze uit. “En ik de dokter”, zegt een jongen in de witte jas en knijpt de tube helemaal leeg. Dan is er nog Marieke, zij speelt invalide, en Sjoerd is de ziekenbroeder.

Met hun vieren vormen ze de "actietour van de FNV-jongeren tegen de WAO- en Ziektewet-plannen van het kabinet'. Een klein wit busje onder de zon. Op de ruiten hebben ze een paar rode kruizen geplakt. Ernstig kruipen ze weer naar binnen; op naar de volgende actie. Al twee weken rijden ze van school naar school “om de jongeren bewust te maken dat de problemen ook hen aangaan”.

Vandaag is de beurt aan Utrecht. Jammer dat ze geen sirene en zwaailicht hebben. “Dat maakt meer indruk als je zo het schoolplein op zou rijden”. Wel hebben ze pamfletten, stickers, buttons; en een rolstoel. “De WAO heeft natuurlijk alles met dokters te maken. En het feit dat we aankomen met een rolstoel met een jongere erin, daar schrikken ze wel van”, zegt "invalide Marieke'. “Je moet bij jongeren tot de verbeelding spreken.”

Voor de hoofdingang van de Middelbare Beroepsopleiding "Ruygenhoek' worden de rollen ingenomen. "Dokter' Rob slingert een megafoon over zijn schouder. De rolstoel wordt uitgeladen, Marieke erin. De toegang voert via de fietsenstalling. “Hé, Medisch Centrum West”, roepen een paar scholieren. Het eerste obstakel vormt de trap. Dokter en ziekenbroeder proberen Marieke te tillen. Steunend zetten ze haar weer neer. “Marieke genees!”, beveelt dokter Rob. De scholieren kijken met grote ogen als ze Marieke de trap op zien lopen.

“Kom binnen! Dat moeten we helemaal zien!”, roept de leraar Duits opgetogen. Het gaat de klassen langs alsof Sint en Piet zijn aangekomen. De jongens in de banken antwoorden vrolijk op de oproep om op 17 september tijdens de Troonrede niet naar de lessen te gaan: “Tuurlijk, vooral als we electriciteitsleer hebben”. Ook de leraar zal het werk neerleggen. Nog wat buttons en op naar de volgende klas.

“Het interesseert me niet echt”, zegt de jongen achter de draaibank. “Het duurt nog vier jaar voordat ik ga werken, en vijf jaar als ik blijf zitten.” Hij wrijft verlegen over zijn jeugdpuistjes. De FNV-jongeren hebben hem net uitgelegd dat een ongeluk iedereen kan overkomen en dan krijg je geen 70 maar 50 procent. “Die WAO-koppeling is klote”, zegt een jongen met een pienter brilletje op. Die wat? “Nou ja, ik heb alles op televisie gezien. Het is gewoon een teringzootje. Ze gebruiken alleen maar moeilijke woorden. Zoals wat? Nou, zoals bijvoorbeeld ka-bi-net!”. De jongens klappen dubbel.

“Opschieten!”, roept Marieke en wielt vast vooruit. Het is de laatste school van de middag. De bel rinkelt en alle kinderen komen naar buiten. Marieke deelt pamfletten uit: “Goedemiddag jongens, doen jullie mee aan de acties?”

Aan de andere kant van het schoolplein wordt een echte invalide door zijn vader in een busje geladen. “Waardeloos”, vinden zijn klasgenoten de plannen van het kabinet. “Als je ziek bent dan moet je gewoon betaald krijgen. Kijk naar hem. Dat doe je toch niet voor je lol?”.

Terug in de bus zit Mercedes met haar verbandje er stilletjes bij. Ze voelt zich niet zo lekker, zegt ze.

Foto: De FNV-jongeren op een school in Utrecht in actie tegen de WAO-maatregelen van het kabinet (Foto NRC Handelsblad- Rien Zilvold)