Oproep van Tudjman en Kadijevic om staakt-het-vuren na te leven; Nieuwe aanval leger op Kroaten

OSIJEK-LJUBLJANA, 28 AUG. Eenheden van het Joegoslavische leger hebben vanochtend, voor de vierde achtereenvolgende dag, de aanval geopend op troepen van de Kroatische Nationale Garde in Vukovar, aan de Kroatische-Servische grens, aldus de Kroatische commandant in het gebied, Vladimir Seks vanochtend in Osijek.

Volgens Seks zijn bij de gevechten in Vukovar tot nu toe 32 tanks door de Kroaten uitgeschakeld, zes vliegtuigen neergehaald en ongeveer driehonderd bewapende Serviërs en soldaten van het Joegoslavische leger gedood. Voor de cijfers, die door waarnemers in het gebied met grote skepsis worden ontvangen, is tot nu toe geen onafhankelijke bevestiging verkregen. Vanochtend werd de Kroatische garde aangevallen door een kolonne van zeven tanks, waarvan Seks zegt dat er een is uitgeschakeld. Eerder is Vukovar een aantal keren gebombardeerd, waarbij aan burgerobjecten grote schade is toegebracht, blijkt uit mededelingen van ooggetuigen.

Seks kondigde tevens aan dat de Kroaten vandaag in de tegenaanval gaan in de Baranja, een gebied ten noorden van Osijek dat eerder door de Serviërs en het federale leger was veroverd. Ook dreigde Seks vanochtend met een aanval op het Joegoslavische leger in Osijek zelf, wanneer het leger blijft proberen onder het voorwendsel van zieken- of voedseltransport de door de Kroaten opgeworpen blokkade rondom het garnizoen in de stad te doorbreken.

De Kroatische president, Franjo Tudjman, en de minister van defensie, generaal Veljko Kadijevic, hebben gisteren in een gezamenlijke verklaring de strijdende partijen in Kroatië opgeroepen zich aan het sinds 7 augustus van kracht zijnde staakt-het-vuren te houden. “Tegelijkertijd is het noodzakelijk dat er zo snel mogelijk gesprekken beginnen om tot een politieke oplossing te komen”, wordt verder in de verklaring gezegd.

De gesprekken die plaatshadden op het eiland Brioni werden bijgewoond door de chef van de generale staf Blagoje Adzic en de Kroatische premier Franjo Greguric. De ontmoeting volgde op een week van felle gevechten tussen de Kroatische Nationale Garde en Servische nationalisten die gesteund worden door het leger. De Serviërs en het leger slaagden er daarbij in verschillende steden en dorpen in het oosten en westen van Kroatië te bezetten.

Bij de gevechten zijn sinds eind juni meer dan 400 mensen om het leven gekomen. Tudjman had vorige week gedreigd dat wanneer het leger zich niet vóór zaterdag zou terugtrekken in de kazernes, hij het leger als een bezettingsmacht zal behandelen.

De Kroatische regering vroeg gisteren de bevolking zich voor te bereiden op een algemene mobilisatie. Tudjman was na zijn terugkeer in Zagreb niet bijzonder optimistisch over de kansen dat het werkelijk tot een staakt-het-vuren komt. “Of onze oproep werkelijk effect zal hebben valt nog te bezien”, aldus Tudjman. Hij voegde daaraan toe: “Ik zal de Nationale Garde de opdracht geven om conflicten met het leger uit de weg te gaan”.

Tudjman zei vandaag in Parijs een ontmoeting te hebben met zijn Franse ambtgenoot François Mitterrand. “Dat ik uitgenodigd wordt door een van de meest invloedrijke Europese leiders is een teken dat de erkenning van Kroatië op korte termijn te verwachten is”, aldus Tudjman. In Belgrado is bekendgemaakt dat ook de Servische president Slobodan Milosevic vandaag door Mitterrand zal worden ontvangen.

De paus heeft gisteren in een telegram aan de Joegoslavische president Stipe Mesic zijn bezorgdheid uitgesproken over de zich uitbreidende gevechten in Kroatië. “Het is noodzakelijk dat de leiders van de republieken zich houden aan de internationale verdragen die door Joegoslavië zijn ondertekend”, aldus de paus. Hij wijst hierbij in het bijzonder op het in de verdragen van Helsinki vastgelegde recht tot zelfbeschikking van de volkeren. De paus vraagt de Joegoslavische leiders zo snel mogelijk een politieke dialoog te beginnen.