Interpretaties van afspraken over koppeling lopen uiteen

DEN HAAG, 26 AUG. Wat heeft het kabinet in de nacht van 13 op 14 juli afgesproken over de koppeling tussen uitkeringen en lonen? Die vraag wordt steeds prangender nu met de koppeling als inzet dit weekeinde een dreigende kabinetscrisis de CDA- en PvdA-gemoederen heeft beziggehouden.

Moe van het dagenlang vergaderen deelde minister-president Lubbers op 14 juli om half drie 's morgens de pers mee dat “wellicht de afwijkingsgronden” van de nieuwe wet op de koppeling gehanteerd zouden moeten worden, oftewel dat ontkoppeling dreigde. Zoals die nieuwe wet voorschrijft, had het kabinet die dag besloten eerst de Sociaal-Economische Raad (SER) om advies te vragen. “Na ommekomst van dat advies zullen we in augustus een definitief besluit nemen. Dan hebben we ook de meest recente cijfers over de verhouding tussen het aantal actieven en inactieven, het ijkpunt voor de koppeling”, aldus Lubbers.

In de dagen daarna legde de CDA-fractie deze woorden van Lubbers uit alsof feitelijk al besloten was te ontkoppelen. Anders vraagt het kabinet de SER toch niet om advies? Dat het besluit al was gevallen zou alleen nog niet met zoveel woorden mogen worden gezegd, omdat dit te pijnlijk was voor de PvdA.

In de PvdA-fractie doet een andere uitleg de ronde. Zoals Lubbers zelf had gezegd, moest eerst de SER worden gehoord voordat het kabinet een definitief besluit mag nemen. Ook aan andere woorden van Lubbers klampen de PvdA'ers zich nu vast. Had de minister-president niet ook geopperd dat de WAO-ingrepen het zo belangrijke verhoudingscijfer tussen actieven en inactieven nog gunstig zou kunnen beïnvloeden? Volgens cijfers van het Centraal Planbureau blijkt dat in de jaren na 1992 het geval te zijn. Waarom dan voor een jaar ontkoppelen?

Ook in het CDA hebben ze goed naar Lubbers' woorden van die juli-nacht geluisterd. “Ons eerste "commitment' is de werkgelegenheid”, zei de minister-president toen. Gisteren liet CDA-fractievoorzitter Brinkman nog weten ook op die lijn te zitten: “We moeten het probleem definiëren in: meer mensen aan het werk.” Volgens de CDA-fractievoorzitter zal de koppeling daar niet aan bijdragen. Hij gelooft meer in een belastingverlaging als oplossing voor het probleem.