President van Joegoslaviëoverweegt ontslag te nemen

ZAGREB, 19 AUG. De Joegoslavische president, Stipe Mesic, een Kroaat, zal zijn functie mogelijk binnenkort ter beschikking stellen omdat hij niet langer "legitimiteit' wil verlenen aan het optreden van het Joegoslavische leger tegen Kroatië. Mesic deelde dit gisteren mee op een persconferentie in de Kroatische hoofdstad Zagreb.

“Ik zie niet in waarom ik aan het thans geldende staakt-het-vuren legitimiteit zou moeten verlenen, terwijl sommige legercommandanten doen wat ze willen”, aldus Mesic, die als president van Joegoslavië formeel de hoogste commandant is van de strijdkrachten. Naar zijn zeggen heeft hij geen opdracht gegeven tot de opmars van zeventien tanks naar de stad Okucani, waar dit weekeinde is gevochten tussen bewapende Serviërs, Kroatische Nationale garde en legereenheden.

“Heel spoedig zal ik opnieuw bezien of ik op mijn post blijf”, aldus Mesic. Nadat de republiek Servië in mei de door de grondwet voorgeschreven benoeming van een Kroaat tot president van Joegoslavië had geblokkeerd, was Mesic in juli onder druk van de Europese Gemeenschap toch benoemd.

“De EG maakt zich grote zorgen over de vertraging bij het begin van de onderhandelingen over de toekomst van Joegoslavië”, verklaarde inmiddels in Zagreb de bijzondere afgezant van de EG, de Nederlandse diplomaat Henri Wijnaendts. Naar zijn zeggen heeft hij de Kroatische president, Franjo Tudjman, ertoe weten over te halen, in weerwil van diens oorspronkelijke voornemen toch morgen in Belgrado het overleg van het Joegoslavische staatspresidium en de zes presidenten van de Joegoslavische deelrepublieken bij te wonen.

Uitgangspunt van een regeling in Joegoslavië moet zijn, aldus Wijnaendts, dat de interne grenzen tussen de republieken “niet met geweld” worden veranderd, en de rechten en veiligheid van de verschillende bevolkingsgroepen in de republieken gewaarborgd zijn. Wijnaendts, die Joegoslavië inmiddels weer heeft verlaten, heeft geprobeerd met alle republiekspresidenten te spreken. De Servische president, Slobodan Milosevic, en de Montenegrijn Momir Bulatovic lieten echter weten in een gesprek geen heil te zien.

De autoriteiten in Knin, centrum van een van de opstandige, overwegend door Serviërs bewoonde gebieden in Kroatië, hebben inmiddels een ultimatum gesteld aan de Kroatische politie in Kijevo, een door Kroaten bewoond dorp dat een enclave vormt binnen de door de Serviërs uitgeroepen "Autonome Servische Provincie Krajina'. Wanneer de Kroaten de politiepost niet binnen 48 uur opgeven volgt “totale vernietiging”, aldus het door de politiechef van Knin, Milan Martic, ondertekende document.