Californische combinatie derde in korte tijd; BankAmerica: grootste koop in bankhistorie VS

NEW YORK, 13 AUG. BankAmerica in San Francisco zei gisteren dat zij Security Pacific in Los Angeles zal overnemen, en daarmee is weer een nieuwe belangrijke stap gezet in de consolidatie van de Amerikaanse bankwereld.

Het is de derde grote fusie in anderhalve maand. Begin juli zei NCNB uit Georgia dat het een andere zuidelijke bank, C&S-Sovran, wilde kopen; en op 15 juli kondigden Chemical Bank en Manufacturers Hanover aan te zullen fuseren.

BankAmerica zal na de fusie groter worden dan deze twee combinaties en alleen Citibank in omvang boven zich weten. Belangrijker is dat de bank de absoluut grootste in Californië, Washington, Arizona en Nevada wordt, en dus alle concurrenten in die staten zou moeten kunnen platwalsen met lagere hypotheektarieven, hogere spaarrentes en betere service.

Die prijsflexibiliteit kan echter pas plaatsvinden als de combinatie erin slaagt op zijn vaste lasten te besparen. Het succes van deze fusie hangt dus af van de daadkracht van het bestuur, net als bij alle andere bankfusies. In theorie, zei gisteren het bestuur, kan over drie jaar al een bezuiniging van één miljard dollar per jaar gerealiseerd worden. Dit jaar zal een bedrag van 700 miljoen worden gereserveerd voor de kosten van personeelsafvloeiing.

De twee voorzitters, Richard Rosenberg van BankAmerica en Robert Smith van Security Pacific, lieten gisteren op hun persconferentie in San Francisco weinig daadkracht blijken. De twee partners hebben geen hoofdkantoor gekozen: voorlopig zal de nieuwe BankAmerica twee hoofdkantoren hebben, één in Los Angeles, één in San Francisco. De twee bestuurders zeiden niet hoeveel van hun 94.000 mensen zij denken te moeten ontslaan, of hoeveel van de 2400 filialen gesloten moeten worden. Normaal is een inkrimping van maximaal 15 procent, oftewel in dit geval 14.000 mensen.

De nieuwe combinatie zou 38 procent van alle deposito's in Californië hebben, schat Norman Katz, partner in de consultantgroep Grant Thornton.

Op dit moment zijn de twee banken nummers één en twee in Californië; Wells Fargo is derde, First Interstate is vierde. Hoewel de laatsten heftig protesteerden verwachten analisten dat zij zullen fuseren - met elkaar of anderen - om te kunnen overleven.

Monopoliebezwaren zijn niet te verwachten: de Amerikaanse overheid stimuleert juist dit soort combinaties. “Het moet de efficiëntie van het systeem ten goede komen”, zei gisteren William Seidman, baas van het overheidsorgaan dat bank-kneusjes moet liquideren.

BankAmerica betaalt ongeveer 32,90 dollar per aandeel, hoger dan de slotkoers van 23 dollar afgelopen vrijdag, maar ver onder de piek van bijna 55 dollar in augustus 1989. De totale koopprijs is iets meer dan vier miljard dollar.

Security Pacific gold tot vorig jaar als één van de gezondere banken in de VS. Maar de winst daalde vorig jaar met 78 procent, en in de eerste helft van dit jaar met nog eens 62 procent ten opzichte van dezelfde periode in 1990.

Oorzaak: foute beslissingen bij het lenen aan onroerend goed en transacties met veel geleend geld (Highly Leveraged Transactions). Het netwerk van buitenlandse kantoren - dat veel van de falikante onroerend-goedleningen op zijn naam had - werd gesloten ten koste van een afschrijving van 200 miljoen dollar. Telkens nieuwe tegenvallers in onroerend goed dwongen tot vergroting van de stroppenpot. Die is nog steeds klein: 58 procent van het totaal aan slechte leningen, tegenover 82 procent landelijk gemiddelde.

In december was SecPac nog in fusiebesprekingen met Wells Fargo gewikkeld. Bankiers gissen dat die gesprekken werden afgekapt toen Wells Fargo inzage kreeg in de portefeuille van SecPac.

BankAmerica was tien jaar geleden een enorme en solide bank, maar kampte in de periode 1985-87 met verliezen door derde-wereldleningen en een te log apparaat. Na een sanering onder leiding van de teruggekeerde Tom Clausen ging de bank weer op het overnamepad, zonder dat de winstgevendheid werd aangetast. De bank kocht meer dan 12 banken in de afgelopen anderhalf jaar, en verdiende desondanks ruim één miljard dollar (brutowinst) in 1989 en 1990.