Kandidatentoernooi in Brussel lijkt op een kindercrèche; Timman en Kortsjnoi starten saai

BRUSSEL, 12 AUG. Rustig, verstandig en een beetje saai zijn Jan Timman en Viktor Kortsjnoi gisteren hun kandidatenmach begonnen. Timman had wit geloot in de eerste partij. Dat kwam goed uit. De laatste twee partijen tegen Kortsjnoi had hij verloren, beide keren met zwart. Misschien zou de jonge Timman geprobeerd hebben om het leed met grof geweld te wreken. Nu is hij daar een te ervaren matchspeler voor. Lichtzinnigheid valt niet meer te verwachten.

Timman koos in Brussel tegen de Nimzo-Indische verdediging van Kortsjnoi een opstelling die als bescheiden bekend staat. Hij kreeg de stelling waar hij bij zijn voorbereidingen op gehoopt moet hebben. Een klein voordeel, geen enkele kans op verlies. Het was helaas ook het soort stelling dat Kortsjnoj al honderd keer met succes verdedigd heeft. Toen Kortsjnoi ongeschonden een verschrikkelijke tijdnoodfase had doorstaan was duidelijk dat Timman niets bereikt had. Remise na 48 zetten.

Het was de minst opwindende partij van de dag. Ook de meest correcte, dat gaat vaak samen. In de andere matches gebeurden de gekste dingen. Het was grappig dat er op een gegeven moment in drie partijen met geheel verschillende openingen toch precies hetzelfde stategische motief aan de orde was: een zwarte geïsoleerde d-pion. Alleen bij Timman en Kortsjnoi leidde dat tot het normale rustige witte drukspel.

Ivantsjoek besteedde tegen Joesoepov de eerste 25 zetten bijna al zijn tijd aan fijnzinnige positionele manoeuvres. Toen stak Joesoepov, die strategisch overspeeld was, met een paar wanhoopsoffers de boel in brand. Ivantsjoek had nog een paar minuten over om de onverwachte problemen op te lossen. Het was te weinig. Toen de heren uitgevluggerd waren had hij het grootste deel van zijn voordeel al verspeeld en teleurgesteld liet hij in de tweede zitting ook zijn laatste winstkansen lopen.

Anand, de bliksemsnelle Indiër die zelden langer dan een uur bedenktijd gebruikt, heeft zich kennelijk getraind in het langzaam spelen. Het ging hem nog niet goed af. In Linares won hij met zwart van Karpov met zijn gewone frivole en snelle spel, nu kwam hij in een aanvankelijk iets beter staand eindspel diep peinzend binnen de kortste keren heel slecht te staan. Tot tijdnood liet hij het toch niet komen, dat zou al te gek zijn. Karpov komt tegenwoordig bijna altijd in tijdnood. Toen toonde Anand weer zijn oude handigheid en in de afgebroken stelling kan hij weer goede hoop op remise hebben. Bijna drie uur dacht hij na over zijn 61 zetten, ongetwijfeld een persoonlijk record.

Short speelde tegen Gelfand werkelijk afschuwelijk. Net vader geworden (evenals als Ivantsjoek en Joesoepov, en in de toeschouwersruimte gaf de vrouw van grootmeester-verslaggever Keene ook al een kleintje de borst, het lijkt wel een kindercrèche dit kandidatentoernooi), vrolijk en ontspannen (ik heb het nu weer over Short), maar een goede zet kwam er niet uit. Aan openingsvoorbereiding is Short kennelijk door zijn nieuwe plichten niet toegekomen. Gelfand speelde wat hij altijd speelt, de Najdorf-variant van het Siciliaans, Short improviseerde wat, na twaalf zetten stond hij slecht en na 24 zetten gaf hij op. Hij had toen ook al bijna de tijd overschreden.

De openingsceremoniën waren zaterdag georganiseerd als een eerbetoon aan de beroemde kunstenaar-schaker Marcel Duchamp. De weduwe Duchamp, die gisteren zes uur lang op de eerste toeschouwersrij zat, zei dat het haar opviel dat er tegenwoordig zo langzaam gespeeld werd. Twintig jaar geleden volgde ze de toernooien van Fischer. Die deed het veel vlugger. Misschien had ze gelijk. De wereldkampioenskandidaten maakten het gisteren inderdaad wel bont.

Wit Timman-zwart Kortsjnoi

1. d2-d4 Pg8-f6 2. c2-c4 e7-e6 3. Pb1-c3 Lf8-b4 4. Dd1-c2 0-0 5. Pg1-f3 c7-c5 6. d4xc5 Pb8-a6 7. g2-g3 Pa6xc5 8. Lf1-g2 Pc5-e4 9. Lc1-d2 Pe4xd2 10. Pf3xd2 d7-d5. In een paar partijen is hier 10...Tb8 gespeeld, om met 11...b6 te vervolgen. Zwart kreeg gelijk spel. 11. 0-0 Ld7. Een avontuurlijker mogelijkheid was 11...d4. Na de zet die Kortsjnoi speelt krijgt Timman een klein voordeel, dat hij de hele partij houdt, maar waar hij tenslotte toch niets mee kan uitrichten. 12. c4xd5 e6xd5 13. a2-a3 Lb4xc3 14. Dc2xc3 Dd8-b6 15. Dc3-b3 Ld7-b5 16. Tf1-e1 Db6-a6 17. e2-e3 Ta8-c8 18. Te1-c1 Tc8-c6 19. Db3-b4 Tf8-c8 20. Tc1xc6 Da6xc6 21. Ta1-e1 Dc6-c5 22. Db4xc5 Tc8xc5 23. Pd2-f3 Kg8-f8 24. Pf3-d4 Lb5-a4 25. Lg2-f1. Kortsjnoi had hier nog vier minuten voor zestien zetten. 25...g7-g6 26. f2-f3 La4-d7 27. Kg1-f2 Pf6-e8 28. Te1-d1 Kf8-e7 29. Td1-d2 Ld7-a4 30. Lf1-e2 Pe8-c7 31. Le2-d3 Pc7-e6 32. b2-b3 La4-d7 33. Pd4-e2 Tc5-c7 34. Ld3-b1 Ld7-c6 35. b3-b4 Tc7-d7 36. Lb1-a2 a7-a6 37. La2-b3 Td7-d8 38. Td2-d1 Td8-d7 39. g3-g4 Td7-d8 40. h2-h4 h7-h6 41. Td1-d2 f7-f5 42. Kf2-g3 Ke7-f6 43. Td2-d1 f5xg4 44. f3xg4 g6-g5 45. Td1-f1+ Kf6-e7 46. Pe2-d4 Pe6xd4 47. e3xd4 Td8-f8 48. Tf1xf8. Remise.

Het diagram geeft de stelling waarin de partij tussen Anand en Karpov werd afgebroken. Zwart aan zet.