Barcelona

De leukste dag om in Barcelona boeken te kopen is 23 april, tijdens het feest van sint Joris, de patroonheilige.

Barcelonezen vieren dit namelijk door hun geliefde een boek en een roos cadeau te doen. Alle boekhandels bemannen die dag kraampjes in de hoofdstraten van de barrio Gotico. De rozenverkopers lopen ertussendoor. Wie niet het geluk heeft om net op die dag in de stad te zijn, beschikt over een aardig alternatief: een wandeling langs de vaak geroemde kiosken op de Ramblas en de Paseo de Gracia. In deze grote stands, waarvan een aantal 24 uur per dag open is, wordt niet alleen een overvloed aan binnen en buitenlandse kranten en tijdschriften aangeboden, maar is een substantieel gedeelte bestemd voor boeken. De wandeling gaat van de kop van de Ramblas bij de haven, dwars door de hoerenbuurt, via het goedburgerlijke deel vol vogel- en bloemenkramen en terrassen, naar de Eixample, de sjieke winkelbuurt vol modernistische gebouwen. De boeken veranderen mee. Van de porno, via de Engelse en Spaanse bestsellers wandel je naar de kiosken waar ook minder bekende romans en poëzie op de eerste rijen liggen uitgestald.

Onderweg, op Rambla 99, is een kleine, goedgesorteerde boekhandel van de gemeente, waar boeken over Barcelona, architectuur en kunst verkocht worden. Wie vervolgens wil voelen wat het betekent om in Catalonië te zijn, steekt schuin de straat over naar de boekhandel van de Generalitat (de regering van Catalonië). Hier worden eigen Catalaanstalige publikaties over de streek verkocht door personeel dat weigert ook maar een woord Spaans te spreken.

Het Catalaans was onder Franco's bewind een verboden taal. Die onderdrukking is de oorzaak van een golf van Catalaans nationalisme die voorlopig nog niet voorbij lijkt. Om de eigen culturele identiteit te benadrukken verschijnt er verhoudingsgewijs dan ook een stortvloed aan Catalaanse literatuur. Dit is aardig te zien in El hogar de los libros (Elisabeth 6), een zeventiendeeeuwse kerk die ingenieus omgetoverd is tot boekhandel. Twee lange boekenkasten staan hier tegenover elkaar opgesteld. De een is gevuld met Catalaanse, de andere met Spaanse fictie. Helaas leidt deze winkel aan dezelfde makke als andere goedgesorteerde algemene boekhandels in de stad: het boek is in de eerste plaats een verkoopartikel, gevoelloos uitgestald onder kaal neon en vaak overspoeld met popmuziek. Muziek draaien ze niet in El Hogar, maar er staan wel supermarktkarretjes voor het transport van grote hoeveelheden lectuur.

Tocs (Consell de Cent 341) en Crisol (Rambla Catalunya 81) zijn ondanks de muziek (die er ook verkocht wordt, naast video's en cadeautjes) de moeite waard. Beide winkels zijn verantwoord modern vormgegeven, hebben een breed aanbod met specialisaties op het gebied van kunst, kinderboeken (Crisol) en reizen (Tocs), verkopen ook buitenlandse titels en zijn bovendien de hele dag open.

Veel ouderwetser is de Llibreria Francesa (Paseo de Gracia 91). De omgevallen pockets in de etalage geven al een indicatie voor de chaos binnen. Boeken op stapels, op hopen, dwars op de toch al volle planken, hier valt nog eens iets te vinden! Specialiteit is een grote selectie reisboeken, waaronder veel Franse titels die in Nederland nauwelijks verkrijgbaar zijn.

Barcelona heeft een paar gespecialiseerde boekhandels die de omweg waard zijn. Zo is in de kelder van het gebouw van de architectenbond (Placa Nova 5) de architectuurboekwinkel Jordi Capell gevestigd. Behalve bouwboeken verkopen ze hier het soort prachtige kantoorbenodigdheden waarmee zelfs architecten voor de dag durven te komen. Op Placa Nova komt een smal straatje uit, carrer de la Palla, waar heel kleine tweedehands boekhandels naast gerespecteerde antiquaars te vinden zijn. De Fundació Miró (op de Mont-juïc) en sindskort de Fundació Maeght (Montcada 25) hebben een uitgebreide collectie kunstboeken.

En iedere boekenspeurtocht hoort te eindigen op het breukvlak van de oude en de nieuwe stad, bij boekhandelcafé Laie (Pau Claris 85). Achter de grote glazen gevel gaat in het souterrain een kwaliteitsboekhandel schuil, met specialisaties als geschiedenis, filosofie en kunst. Onder "kunst' wordt hier nu eens niet alleen het standaardrepertoire van Barcelonese klassiekers als Miró, Tàpies en Gaud verstaan, maar ook een grote kast met film en foto en een even grote kast theater. Ware zeldzaamheden in een Spaanse boekwinkel. Met de verse aanwinsten loop je naar boven om op het terras van het restaurant met lezen te beginnen.