NWO verwerpt helft aanvragen alfa-onderzoek

ROTTERDAM, 6 AUG. Ongeveer de helft van de 720 onderzoeksprojecten in de alfa- en gammawetenschappen waar universitaire onderzoekers vorig jaar subsidie voor aanvroegen bij de Nederlandse organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO), is afgewezen wegens onvoldoende kwaliteit.

Dat blijkt uit het Jaarboek 1990 van NWO. Bij het tropenonderzoek voldeed een kwart van de 96 aanvragen niet aan de kwaliteitseisen van NWO. Op het gebied van de exacte wetenschappen, de medische, de biologische, de oceanografische en de aardwetenschappen is echter minder dan tien procent van het voorgestelde onderzoek van onvoldoende kwaliteit.

Bij de laatste groep is het percentage onvoldoendes de afgelopen vijf jaar gedaald, ondanks een stijgend aantal aanvragen. In alle overige wetenschapsgebieden is het percentage min of meer gelijk gebleven. Het grote verschil in beoordeling tussen de verschillende wetenschapsgebieden wordt in het Jaarboek verklaard door de voorselectie die in de betawetenschappen gemeengoed is.

NWO financiert een groeiend deel van het universitaire onderzoek, de zogeheten 'tweede geldstroom', om de kwaliteit van het onderzoek te verhogen en nieuwe ontwikkelingen te stimuleren. NWO doet dat onder meer door financiering van projecten die vooraf zijn beoordeeld op belang en kwaliteit. Vorig jaar had NWO ongeveer 320 miljoen gulden te verdelen, die ter beschikking was gesteld door de minister van onderwijs. Bijna de helft daarvan wordt besteed aan universitair onderzoek.

Het aantal projecten dat bij NWO voor subsidie uit de 'tweede geldstroom' werd ingediend is in vrijwel alle wetenschapsgebieden in de afgelopen vijf jaar met 25 tot dertig procent gestegen. Alleen bij de medische wetenschappen bleef het aantal aanvragen vrijwel gelijk.

Vorig jaar behandelde NWO bijna 1.800 onderzoeksvoorstellen, tegen 1.600 in 1989 en 1.400 in 1986. Het percentage positief beoordeelde projecten dat uiteindelijk ook met subsidie wordt gehonoreerd, neemt sinds 1988 op alle wetenschapsgebieden af. De percentages gehonoreerde aanvragen liepen in 1990 uiteen van ongeveer 25 in de medische wetenschappen tot bijna vijftig in de geesteswetenschappen.

NWO had vorig jaar ruim 4.000 medewerkers in dienst, 350 meer dan in 1989. In de afgelopen vijf jaar is het personeelsbestand met meer dan 25 procent toegenomen. Van het personeel werkt tachtig procent in de betawetenschappen en 15 procent in alfa- en gammawetenschappen. Deze percentages zijn sinds 1985 vrijwel gelijk gebleven. De resterende vijf procent van het personeel is werkzaam op het bureau van NWO en bij de administratie van de stichtingen die tot NWO behoren.