Beatrix legt geen krans bij monument in Japan

DEN HAAG, 5 AUG. Bijzonder teleurgesteld. D. Winkler, voorzitter van de Stichting ex-krijgsgevangenen en nabestaanden Japan (EKJN), betreurt het dat koningin Beatrix de gelegenheid voorbij laat gaan in oktober tijdens haar staatsbezoek aan Japan een krans te leggen bij het (enige) monument voor de 858 Nederlanders die daar tijdens de Tweede Wereldoorlog in concentratiekampen zijn omgekomen.

Begin dit jaar benaderde de stichting het kabinet van de koningin met het verzoek tijdens haar reis door Japan, eind oktober, een bezoek te brengen aan een Nederlands gedenkteken in de plaats Mizumaki, een dorp op 180 kilometer van Nagasaki. Het ministerie van buitenlandse zaken liet de stichting onlangs weten “dat daartoe niet de nodige ruimte kan worden gevonden”. De stichting kan er wel van uitgaan dat “stellig de vele Nederlanders die in Japanse kampen zijn omgekomen, op passende wijze zullen worden herdacht”.

Hoewel Winkler het jammer dat Mizumaki niet in het programma van het staatsbezoek is opgenomen, hoopt hij met een twintigtal leden van de stichting de koningin toch in Tokio te ontmoeten, ondanks de mededeling van Buitenlandse Zaken dat ook voor een dergelijke ontmoeting geen ruimte is. Het tijdstip van het staatsbezoek noch het programma is volgens een woordvoerder van de Rijksvoorlichtingsdienst (RVD) vastgesteld. Hij voegt eraan toe dat een staatsbezoek zich doorgaans in en om de hoofdstad van het land afspeelt. Mizumaki ligt ongeveer 1.000 kilometer van Tokio.

In 1985 stuitte Winkler in Mizumaki bij het kamp waar hij in de oorlog gevangen heeft gezeten, op een sterk verwaarloosd gedenkteken voor de 53 Nederlanders die in die plaats zijn omgekomen. In samenwerking met Buitenlandse Zaken werd in 1989 een door Winkler ontworpen monument onthuld, waarop de namen zijn aangebracht van de 858 in Japan omgekomen Nederlanders. Ongeveer 10.500 Nederlanders zaten in Japanse kampen.

Inmiddels heeft de stichting nauwe banden met de gemeenschap in Mizumaki, zoals de plaatselijke schooljeugd, die het onderhoud van het monument verzorgt. Dezer dagen brengen Japanse schoolkinderen op uitnodiging van de (vriendschaps)stichting een bezoek aan Nederland.