Zwarte vlekken op de bodem van de Waddenzee

HARLINGEN, 2 AUG. In het Waddengebied komen honderden permanente zwarte vlekken voor waarin geen enkel leven meer mogelijk is. Dit is gebleken uit onderzoek van Duitse wetenschappers van het onderzoeksinstituut Forschungsstelle Kuste.

De Waddenvereniging vreest een catastrofe voor de Waddenzee. Ze wil dat Rijkswaterstaat zo snel mogelijk een onderzoek instelt naar de hoeveelheid permanente en tijdelijke zwarte vlekken in het Nederlands Waddengebied, naar de oorzaak en de gevolgen ervan. Rijkswaterstaat heeft laten weten hiertoe in principe bereid te zijn.

De vlekken met een oppervlakte van verscheidene vierkante kilometers ontstaan door het afsterven van algen en wieren. Door de toename van fosfaat en stikstof in de Waddenzee kunnen de vlekken, dode plekken op de bodem van de Waddenzee, groeien. De zwarte vlekken zijn voor het eerst waargenomen in 1984, maar de laatste jaren nemen ze sterk in omvang en aantal toe.

De Duitse wetenschapper dr. Michaelis, verbonden aan het onderzoeksinstituut, heeft vastgesteld dat ten zuiden van de Duitse Waddeneilanden Norderney, Juist en Borkum op sommige plaatsen duizenden zwarte vlekken per hectare voorkomen. Hoewel de oorzaak voor het ontstaan van de zuurstofloze gebieden nog onbekend is, gaan Duitse wetenschappers ervan uit dat er een direct verband bestaat met het gebruik van meststoffen die sterke algengroei (eutrofiering) tot gevolg hebben. De Waddenvereniging wil dat de lozing van stikstof en fosfaten in de Waddenzee met 90 procent wordt verminderd. Alleen hierdoor zou het natuurgebied nog kans op herstel hebben.

Op de derde Noordzee-ministersconferentie vorig jaar in Den Haag verplichtte de regering zich om een 50 procent reductie te bewerkstellingen. Volgens de Waddenvereniging is dat onvoldoende om de verslechtering van het zeemilieu van de Waddenzee tegen te gaan. Volgens bioloog des. J. J. Beukema van het Nederlands Instituut voor Onderzoek ter Zee is het echter zeer onwaarschijnlijk dat er in het Nederlandse Waddengebied permanente zwarte vlekken zullen worden aangetroffen. “We doen al 20 jaar onderzoek, maar hebben alleen tijdelijke zwarte vlekken aangetroffen. Bij rustig, warm en windstil weer zijn er vaak meer te zien. Hoe warmer het is, hoe sneller het verrottingsproces gaat, waarvoor veel zuurstof nodig is.” Op zich vindt Beukema het verontrustend dat er in het Duitse Waddengebied zoveel vlekken zijn gesignaleerd. Een orienterend onderzoek naar het aantal tijdelijke zwarte plekken in het Nederlandse deel en hoe lang ze blijven acht hij daarom ook zinvol.