Haagse politieke tegenstellingen bij VHS vastgoed

UTRECHT, 27 JUNI. De Habo, de bouwonderneming waarvan de gemeente Den Haag alle aandelen bezit, vraagt de Ondernemingskamer om een procedure te voeren om mogelijk wanbeleid bij het vastgoedfonds VHS te onderzoeken. De Ondernemingskamer beslist op 15 augustus.

Dit zegt jhr mr Th. Sandberg, die als advocaat optreedt voor de Habo. Deze bouwonderneming was met 160.000 van de ruim 1,5 miljoen gedeponeerde aandelen aanwezig op de gisteren gehouden aandeelhoudersvergadering van VHS. In zo'n procedure kunnen - zoals bij Ogem is gebeurd - commissarissen en bestuurders van de vennootschap aansprakelijk worden gesteld voor de gevolgen van wanbeleid. Gisteren trad drs P. Ressenaar af als (enige tijd gedelegeerd) commissaris bij VHS. Hij is de enige van de voormalige commissarissen die is aangebleven om de organisatie te redden. Ressenaar is - opmerkelijk genoeg - tevens commissaris van de Habo en landelijk bekend als penningmeester van de VVD. Daarmee leek de strijd niet alleen een Haags maar ook een politiek karakter ter krijgen. Want onder de particuliere aandeelhouders die kritische vragen stelden over het beleid van VHS in het afgelopen boekjaar bevond zich ir G.F. van Otterloo, voormalig (PvdA) wethouder te Den Haag en uit dien hoofde (voormalig) commissaris van de Habo. De kritiek van de Habo en de voormalig wethouder werd echter van dezelfde zijde van het politieke spectrum in goede banen geleid. De voorzitter van de vergadering was het voormalig PvdA Tweede Kamer lid drs Harry van den Bergh. Samen met voormalig KLM-voorzitter Sergio Orlandini is Van den Bergh aangetrokken als nieuwe commissaris om af te rekenen met het verleden en VHS een nieuwe koers te laten varen die kapitaalverschaffers vertrouwen inboezemt. Verleden en toekomst werden duidelijk gescheiden op de aandeelhoudersvergadering van VHS. De jaarrekening werd wel goedgekeurd, maar aandeelhouders verleenden geen decharge aan bestuur en commissarissen. Van den Bergh bracht beide agendapunten daarom apart in stemming. Decharge werd onthouden omdat VHS nieuwe grootaandeelhouder, de op Curacao gevestigde vennootschap R & R Group, zich op dit punt van stemming onthield. “De koninklijke weg,” aldus Sandberg. In maart van dit jaar bleek R & R VHS de facto te hebben overgenomen, doordat VHS onverwacht nieuwe aandelen had uitgegeven aan R & R, die middels het bezit van de prioriteitsaandelen veel te zeggen heeft bij VHS, dat omgedoopt zal worden in R & R Group. Een aandeelhouder maakte bezwaar tegen de naamswisseling omdat de reputatie van R & R aangetast zou zijn doordat een zekere Robert Doorn, die “bekend was bij justitie”, in die maatschappij een grote rol zou spelen. Hij verwees daartoe naar een artikel in het maandblad Quote. Op de vraag waar de letters R & R eigenlijk voor stonden, antwoordde R & R- en VHS-bestuurder Reinout Meier Mattern, dat deze twee medeklinkers zomaar waren gekozen: “We vonden het wel aardig klinken.” Van den Bergh - die de vergadering strak in de hand hield - wilde echter niet ingaan op artikelen in de pers en zei zich te willen onthouden van oordelen over zijn aandeelhouders. Ter versterking van het vermogen van VHS, dat dermate is teruggelopen dat de onderneming niet langer aanspraak kan maken op de fiscale status van beleggingsinstelling, zijn besprekingen gaande met nog andere partijen dan R & R. Begin vorig jaar nam een verzekeringsmaatschappij nog onderhands tegen 17 gulden nieuwe aandelen VHS. Nu zijn de onderhandelingen met Maup Caransa's Nederlandse Grondbriefbank in een dermate vergevorderd stadium dat Van den Bergh zich overtuigd toonde dat dit een versterking van het vermogen op zou leveren. Met andere kapitaalverschaffers wordt nog onderhandeld. Gedupeerd grootaandeelhouder van 364.000 stukken, H.Mens, makelaar in Noord-Holland, bleek ingenomen met het nieuwe bestuur van VHS. Begin dit jaar was Mens boos op het bestuur van VHS toen dit in de rondvraag van de vergadering in maart achteloos liet weten dat R & R de grootaandeelhouder was geworden. Mens zei nu weer vertrouwen te hebben in de toekomst van VHS. Hij had in de wandelgangen Van den Bergh al uitgenodigd op 1 september met hem mee te gaan naar het concert van de tenor Pavarotti. VHS dreigde vorig jaar ten onder te gaan. Het management over het fonds werd gevoerd door de inmiddels in surseance verkerende projectontwikkelaar Interforce. Deze bracht vorig jaar voor ruim 30 miljoen gulden aan panden in VHS, die niet allemaal als goede belegging werden beoordeeld. Maar voordat dit duidelijk was wilde de net van Kempen & Co naar Banque Paribas overgestapte bankier P. Kerdel de aandelen VHS van Interforce kopen, voor een client wiens naam nooit bekend is gemaakt. Die transactie ging op het laatste moment niet door. Sommige aandeelhouders voelden zich toen op het verkeerde been gezet door de bank, omdat ze meenden dat middels een persbericht was gesteld dat de verkoop aan Paribas een feit was. Indien de Habo middels het aanspannen van een procedure schadeloosstelling wil ontvangen, zal dat volgens deskundigen via een claim op Interforce c.q. Paribas c.q. de opdrachtgever van Paribas moeten komen. Later bleek R & R - voor een veel lagere prijs dan Paribas had geboden - eigenaar geworden van een deel van het pakket VHS van Interforce. VHS zelf heeft inmiddels zijn directe claim van 6,4 miljoen gulden op Interforce voor 6 miljoen gulden gend en heeft aan de curator van Interforce niet alleen geld betaald voor zijn moeite, maar ook finale kwijting verleend. Dat stoorde de aandeelhouders gisteren. Tevens wilden de aandeelhouders precies weten wanneer VHS door de portefeuille met meer dan 40 procent geleend geld te financieren zijn fiscale status van beleggingsinstelling was kwijtgeraakt, en wie daarvoor verantwoordelijk was. Van den Bergh zegde toe de aandeelhouders daarover voor 1 september van alle informatie te zullen voorzien.