Luchtmassa

Aan de voet van de Mount Everest stonden twee bergbeklimmers te overleggen hoe ze bovenop de top het beste een feestje konden bouwen.

“Laten we slingers meenemen,” zei de een. “Ja, en feestballonnen,”

zei de ander, “want dat is nog handig ook. Als we die beneden halfleeg dicht doen, staan ze boven bol en hebben we onderweg meteen een grove hoogtemeter!”

Vandaag gaan we de lucht in een ballon wegen. We hebben nodig: een ballon, een liniaal, wat touw of garen en eestukje elektriciteitsdraad.

Zoek het midden van de liniaal op en hang hem daar op aan het touw of garen zodat hij precies horizontaal komt te hangen. Blaas de ballon op, knoop het tuitje dicht en hang hem met een ander stukje draad op aan het ene uiteinde van de liniaal. Buig het stukje koperdraad tot een V-vorm en hang het over het andere uiteinde. Schuif net zo lang totdat de ballon en het stuk draad elkaar in evenwicht houden. Prik de ballon kapot en kijk wat er gebeurt.

Zoals je ziet, slaat de 'weegschaal' dor naar de kant van het koperdraad. Het rubber van de ballon hangt nog steeds aan de liniaal, dus daar kan het niet aan liggen. Kennelijk lag het aan de lucht.

De lucht in de ballon was een beetje samengeperst en daardoor was het soortelijk gewicht groter dan dat van de lucht erbuiten. De lucht in de ballon was daardoor zwaarder dan die erbuiten.

Als je met een dichtgeknoopte ballon de Mount Everest opgaat, gaat hij steeds boller staan omdat de buitenlucht steeds ijler wot naarmate je hoger komt en dus steeds minder hard tegen de buitenkant van de ballon aan drukt. De mate van opbolling is daardoor een grove maat voor de hoogte.