Bondsraad tegen hogere belasting voor 'DDR'

BONN, 8 JUNI. De Duitse Bondsraad, waarin de door de SPD geregeerde deelstaten sinds kort een meerderheid vormen, weigert het extra belastingprogramma (46 miljard mark tot eind '92) van minister Waigel (financien, CSU) te aanvaarden. Daardoor is onzeker geworden of dat per 1 juli ongewijzigd kan doorgaan.

Waigel, die de opbrengst mede nodig heeft voor de financiering van het opbouwwerk in de vroegere DDR, sprak gisteren boos over “een politieke blokkade”. Hij waarschuwde dat de burgers in Oost-Duitsland “dit niet zullen billijken”.

Zolang geen besluiten worden genomen kan per 1 juli ook de voortzetting van investeringspremies met 12 procent in Oost-Duitsland (in plaats van 8 procent) geen kracht van wet krijgen, wat investeerders onzeker maakt, zei hij.

De SPD-Lander in de Bondsraad willen dat Waigels plannen gedeeltelijk worden veranderd. Namelijk zo dat het accent wordt gelegd op een Erganzungsabgabe voor hogere inkomens in plaats van op een solidariteitsbijdrage voor alle belastingbetalers. Ook hebben zij bezwaar tegen de voorgestelde beeindiging van belasting op vermogens en voorraden van bedrijven, die tot inkomstenverlies voor hun regionale begrotingen zou leiden.

De Bondsraad liet gisteren ook zijn tanden zien op een ander wetgevend terrein. Hij weigerde namelijk in te stemmen met voorstellen om de Duitse exportwetten zo te veranderen dat, ter voorkoming van illegale wapenexporten, douane en politie de mogelijkheid krijgen om in geval van verdenking zelfstandig post te openen en telefoongesprekken af te luisteren. Die bevoegdheid berust nu bij officieren van justitie.

Pag. 19

Bondsdag wel akkoord met Duitse begroting

De regeringsmeerderheid (CDU-CSU en FDP) in de Bondsdag ging gisteren in de derde en laatste discussieronde van deze week akkoord met Waigels begroting voor 1991. Die voorziet in uitgaven van 410 miljard mark (30 miljard meer dan in 1990), waarvan 90 miljard rechtstreeks is bestemd voor de opbouw van de vroegere DDR. De SPD stemde tegen, onder meer omdat zij het bedrag van 66,4 miljard dat Waigel wil lenen veel te groot acht.

Een SPD-verwijt was ook dat de Duitse coalitiepartijen de kosten van de Duitse eenwording schromelijk hebben onderschat en bovendien in de campagne voor de Bondsdagverkiezingen van 2 december 1990 de kiezers hebben misleid door steeds de noodzaak te ontkennen van belastingverhogingen waartoe nadien (zie hierboven) toch werd besloten.

Kanselier Kohl en Waigel hebben de afgelopen dagen in de Bondsdag toegegeven dat zij de werkelijke kosten van de Duitse eenwording vorig jaar hebben miskend. Maar, zei Waigel, “niemand kon toen die kosten realistisch schatten”. En, zoals Kohl het zei, de coalitie heeft in '90, “in de paar weken dat de Duitse eenwording internationaal-politiek mogelijk was” die kans gezien en gegrepen. Volgens Kohl had de SPD toen een totaal verkeerde koers gevaren of uitgeblonken door politieke afwezigheid.

De Bondsraad verwees Waigels belastingvoorstellen, die de Bondsdag al heeft aanvaard (met de stemmen van de coalitiemeerderheid daar), gisteren voor nader advies naar de zogenoemde bemiddelingscommissie uit de Bondsraad en Bondsdag.

In verband met het spoedeisende karakter van de kwestie komt deze commissie al volgende week vrijdag bijeen. Haar advisering is in gevallen als deze verplicht maar niet bindend. Op 27 juni worden de SPD-bezwaren dan opnieuw in de Bondsdag behandeld (en mogelijk gedeeltelijk gehonoreerd).

Tot Waigels extra belastingpakket behoren o.a. blijvende accijnsverhogingen op benzine, diesel en huisbrandolie (tot 25 pfennig per liter) en een tijdelijke solidariteisopslag van 7,5 procent op de inkomstenbelasting. De prijs van loodvrije benzine zou op circa 1,50 mark uitkomen.