Slapen met een oog

Stel je voor dat je in bed de hele nacht een oog open houdt en met een arm en een been een beetje beweegt.

Je draait je halverwege de nacht om, knijpt je oog dat open was dicht en doet het andere open, en trappelt verder met je andere voet.

Volgens mij heb je dan de volgende ochtend bepaald niet het gevoel dat je goed geslapen hebt.

Dolfijnen hebben daar geen last van. Die slapen maar half, met een oog open. Als ze in groepjes zijn, gaan ze in een cirkel traag rondjes zwemmen. Het oog dat naar buiten gericht is houden ze open, het oog dat naar binnen is gericht gaat dicht. Zo rondzwemmend slapen dolfijnen. Op een gegeven moment worden ze even wakker, draaien om en zwemmen met het andere oog open slapend door.

De truc van de dolfijnen is dat ze met een hersenhelft slapen en dromen, en met de andere hersenhelft de wacht houden. Je weet maar nooit wat er voor gevaren dreigen in de oceaan. Er kunnen haaien aankomen, of nog erger, zwaardwalvissen, die ook wel orca's genoemd worden. Die zwaardwalvissen kunnen heel agressief zijn - hoewel ze tot dezelfde familie behoren als dolfijnen (orca's zijn namelijk ook tandwalvissen). Als ze honger hebben verscheuren ze met hun scherpe tanden met gemak grote zeehonden, dolfijnen en dergelijke. In het Engels noemen ze de zwart-witte zwaardwalvis dan ook de 'killer whale'

- de moordenaar-walvis. Reden genoeg voor dolfijnen om 's nachts in de zee een oogje open te houden.

Er zijn geleerden die onze hersens bestuderen die denken dat wij dat heel lang geleden ook konden, zo'n dolfijnenslaapje houden. Onze voorouders zaten bij voorbeeld in bomen te slapen met een oog dicht geknepen, en met het andere oog hielden ze de boel in de gaten. In sommige gevallen lijkt het me wel handig. Handiger dan de hazeslaapjes die we nu doen in gespannen situaties, waarbij je licht slaapt en wakker schrikt van het minste of geringste gerucht.