'Deelraden besteden kunstgelden onjuist'

AMSTERDAM, 7 JUNI. De Werkgroep Kunst Oude Stad (KOS) in Amsterdam vreest dat geld bestemd voor kunst, versnipperd over de deelraden, wegvloeit naar andere bestemmingen zoals woningbouw of kinderopvang. Dit bleek gisteren op het symposium 'Stadbeeld, kunst en woningbouw' in Amsterdam.

Sinds 1 januari 1991 heeft de gemeente Amsterdam de post 'decoratieve voorzieningen' op de sociale woningbouwbegroting van 3,5 ton verdeeld over de zestien deelraden, die het bedrag naar eigen inzicht aan kunst in de sociale woningbouw mogen besteden. Maryan Geluk, medewerkster van KOS: “Binnen de deelraden is het geld in de grote pot Welzijn terechtgekomen. En omdat kunst en cultuur bij veel deelraden op een laag pitje staan, dreigt het geld nu bijvoorbeeld besteed te worden aan kinderopvang”.

In eerste instantie probeert de werkgroep het geld voor dit jaar voor de kunst te behouden. “Daarbij is het belangrijk dat voor 1992 het bedrag dat voor kunst is gereserveerd, als zodanig geoormerkt wordt”.

Met 'een koffertje vol ideeen' wil de werkgroep binnenkort langs de deelraden gaan om op die manier te redden wat er te redden valt.

Geluk: “We bieden kant en klare kunstprojecten aan en de deelraden hoeven geen ontwikkelingskosten te betalen. Op die manier hopen we de stadsdelen te stimuleren”.

Niet alle Amsterdamse deelraden zijn daar enthousiast over, bleek tijdens de manifestatie 'Stadbeeld, kunst en woningbouw', gisteren in het Amsterdamse stadhuis. Volgens Maarten Vorster, voorzitter van het dagelijks bestuur van het stadsdeel Westerpark, moeten de bewoners achter het kunstwerk staan. “Zij moeten ten slotte dagelijks naar het werk kijken. Kant en klare produkten werken averechts, er moet sprake zijn van een maatschappelijk draagvlak.”

Dat draagvlak is vaak ver te zoeken. Zo vroegen de bewoners van het stadsdeel Zeeburg zich onlangs bij de onthulling van een standbeeld af of het geld niet beter aan de afwerking van het plein kon worden besteed. “Daar hebben we tenminste nog iets aan”, luidde het commentaar.

Moeten politiek en kunstenaars hun oren dan laten hangen naar de wensen van bewoners? “Nee”, stelde beeldend kunstenaar Auke de Vries: “Dan maken we alleen nog maar muziek die iedereen mee kan zingen. Kunst op straat moet echte kunst zijn. En dan moet je niet tegen de buurtbewoners zeggen: 'Als je goed kijkt, zie je er toch nog een tros bananen in' ”.

De werkgroep KOS is weliswaar voorstander van inspraak door bewoners, maar die mag niet bepalend zijn. Geluk: “Als ze een werk niet mooi vinden, doen we alles om de buurt te overreden. Daarnaast moet een kunstwerk dat door de wijk wordt aangedragen, wel kwaliteit bezitten.

Is dat niet het geval, gaat het feest niet door'', aldus Geluk. Volgens de werkgroep blijven de onwetendheid en onwil van de deelraden een obstakel als men de 3,5 ton wil omzetten in kunst. Met uitzondering van Vorster pleitten alle sprekers gisteren dan ook voor een centrale pot met geld voor 'decoratieve voorzieningen'. De aanvragen van deelraden voor kunstwerken zouden centraal beoordeeld en gehonoreerd moeten worden. Daarbij krijgen alle zestien deelraden niet ieder jaar dezelfde som geld.

Voormalig wethouder Jan Schaefer: “Het ene jaar komt er bij voorbeeld een groot werk in Osdorp, het jaar daarop meerdere werken in verschillende stadsdelen. Op deze wijze voorkom je allerlei Kudelstaart-achtige projecten in onze grootstedelijke hoofdstad.”