EG bij vredesoverleg; Shamir twijfelt aan optimisme Levy over vrede

TEL AVIV, 6 JUNI. De Israelische premier Yitzhak Shamir heeft gisteravond een vraagteken geplaatst achter het optimisme van zijn minister van buitenlandse zaken David Levy over het “op korte termijn” beleggen van een regionale vredesconferentie over het Midden-Oosten.

“Ik wacht op de terugkeer van de minister van buitenlandse zaken en dan zal ik wel van hem horen waarop zijn woorden zijn gebaseerd. Ik veronderstel dat er grond is voor zijn uitlating”, zei Shamir. Levy zei gisteren na een onderhoud met de EG-trojka in Parijs dat “alle partijen beseffen dat er sprake is van een historische (vredes)kans. Ik kan niet zeggen of de conferentie binnen twee of drie weken zal plaatshebben, maar ik geloo`|`|t het binnenkort zal zijn”. Zondag zal de Israelische regering tijdens haar wekelijkse kabinetszitting een beslissing nemen over het door minister Levy met de Europese Gemeenschap bereikte akkoord over een Europese rol in de eventueel te beleggen vredesconferentie.

Volgens dit akkoord zal de EG-voorzitter aan deze conferentie naast de vertegenwoordigers van de VS en de Sovjet-Unie deelnemen. De EG-vertegenwoordiger zal bij de conferentie en de te vormen werkgroepen voor regionale ontwikkeling aanzitten. Minister Levy onderstreepte overigens in Parijs dat de EG-rol “niet op hetzelfde niveau” zal zijn als die van de VS en de Sovjet-Unie. Israel is tevens akkoord gegaan met de benoeming van een niet-permanente EG-vertegenwoordiger die toezicht zal houden op Europese humanitaire hulp aan de Palestijnen in de bezette gebieden. Israelische commentatoren verwachten dat de regering-Shamir het door Levy bereikte akkoord met de EG zal goedkeuren, waardoor een obstakel voor het beleggen van de regionale vredesconferentie zou worden weggenomen. Volgens de correspondent van de Israelische televisie in Parijs heeft de Franse president Mitterrand echter bezwaren gemaakt tegen het akkoord. De Franse president is volgens een vanmorgen door het blad Ha'arets aangehaalde bron op het Elysee van oordeel dat de EG-trojka niet de bevoegdheid heeft een dergelijke overeenkomst met Israel te sluiten. Frankrijk heeft Israel intussen wel bankgaranties van 500 miljoen dollar in het vooruitzicht gesteld voor de bouw van woningen voor de immigranten die Israel blijven binnenstromen. Parijs heeft daaraan echter uitdrukkelijk de voorwaarde verbonden dat dit geld niet zal worden gebruikt voor huisvesting van immigranten in de door Israel bezette gebieden. Ha'arets meldt vandaag tevens dat zich ondanks de Israelische luchtaanvallen in Zuid-Libanon een belangrijke positieve kentering heeft voltrokken in het Syrische standpunt. President Hafez al-Assad heeft volgens dit bericht (uit Sovjet-bron}} een Amerikaans compromis inzake de rol van de Verenigde Naties in de vredesconferentie aanvaard. Volgens dit compromis zal de VN-vertegenwoordiger als waarnemer bij de conferentie aanzitten en geen beslissingsbevoegdheden hebben. Ook zou Syrie er niet langer op staan dat de VN een van de uitnodigende partijen voor de conferentie is. Daarnaast zou Syrie niet langer vasthouden aan het ononderbroken karakter van de conferentie en zich erbij neerleggen dat de conferentie onder de naam 'openingsconferentie voor rechtstreeks overleg' wordt bijeengeroepen.