ROBERT STRAUSS; Prominent Democraat

Robert Strauss (72) is gisteren door president Bush voorgedragen als de nieuwe ambassadeur in Moskou. Als de Senaat de nominatie accepteert, vervangt Strauss Jack Matlock, een carriere-diplomaat die nog onder president Reagan is benoemd.

De benoeming van de prominente Democraat Strauss geldt als een verrassing. Tot nu toe circuleerde vooral de naam van Edward Djerejian, de Amerikaanse ambassadeur in Syrie. Diens Armeense achtergrond zou echter worden beschouwd als een handicap in een door etnische onlusten verdeelde Sovjet-Unie.

President Bush zei in Strauss de juiste man te zien om te voorkomen dat de Verenigde Staten en de Sovjet-Unie “elkaar passeren als schepen in de nacht door gebrek aan begrip”. Met de voordracht van de politieke zwaargewicht Strauss hoopt Bush duidelijk te maken dat hij groot belang hecht aan de verhouding tussen de beide naties. Ook Strauss' sterke banden met de zakenwereld komen goed van pas nu onderhandelingen voor de deur staan over economische hulp aan de Sovjet Unie, die moeizaam op weg is naar een markteconomie.

Op diplomatiek gebied heeft Strauss minder ervaring. Onder president Carter was Strauss, van 1977 tot 1979, onderminister van internationale handel. In 1979 was hij vijf maanden lang speciaal afgezant in het Midden Oosten, maar hij behaalde op die post weinig resultaat.

Strauss was tussen 1972 en 1977 voorzitter van de Democratische Partij. Hij leidde later de mislukte herverkiezingscampagne van president Carter. Zijn tegenvoeter was toen de huidige minister van buitenlandse zaken, James Baker, die optrad als campagneleider van Ronald Reagan. Strauss is nog altijd actief als lobbyist binnen de Democratische Partij. Zijn benoeming zal naar verwachting op weinig weerstand stuiten binnen de door Democraten gedomineerde Senaat.

Strauss, een joviale Texaan met een voorliefde voor poker, staat ondanks zijn positie binnen de Democratische Partij bekend als een oude vriend van Bush en minister van buitenlandse zaken Baker. Hij onderhield ook warme banden met Ronald en Nancy Reagan. Bij verschillende gelegenheden diende Strauss het presidentiele paar van advies, onder andere in de hoogtijdagen van het Iran-Contraschandaal.

Vorig jaar raakte hij in opspraak wegens zijn rol als adviseur bij de Japanse overneming van de amusementsgigant MCA, een transactie die zijn advocatenkantoor acht miljoen dollar opleverde.

Strauss wilde gisteren nog niets zeggen over zijn denkbeelden omtrent de Amerikaanse relatie met Moskou. Wel meende Strauss dat de Verenigde Staten grote belangen hebben bij geslaagde hervormingen in de Sovjet-Unie. Hij zei te hopen dat Gorbatsjov in het zadel blijft.