Veiligheidsraad stuurt VN-vredesmacht naar Westelijke Sahara

NEW YORK, 30 APRIL. De Veiligheidsraad van de Verenigde Naties heeft gisteren besloten een VN-vredesmacht van 1700 man en enkele honderden waarnemers naar de Westelijke Sahara te sturen in verband met het referendum dat wordt gehouden over de toekomst van het gebied.

De MINURSO, zoals de VN-macht officieel wordt aangeduid, is de negende vredesmacht die door de volkerenorganisatie wordt uitgestuurd. De waarnemers zullen toezien op het referendum dat een einde moet maken aan de zestienjarige strijd tussen de guerrillastrijders van het Polisariofront en Marokko, dat de Westelijke Sahara bezet heeft. De vredesmacht moet toezien op de naleving van een bestand dat in het gebied van kracht moet worden, zodat de grotendeels nomadische bevolking veilig kan stemmen. De bevolking krijgt de keus tussen aansluiting bij Marokko, dat de tot dan Spaanse kolonie in 1976 bezette, en onafhankelijkheid.

Johannes Manz, de speciale VN-afgevaardigde die toezicht houdt op de operatie, zei het als zijn taak te beschouwen “dat het volk van de Westelijke Sahara vrij, zonder militaire of administratieve belemmeringen, haar wil tot uitdrukking kan brengen”. Zowel de strijders van Polisario als de Marokkaanse militairen moeten in de overgangsperiode op daartoe aangewezen plaatsen blijven. De VN-waarnemers zullen erop toezien dat ze daar ook blijven.

Het is voor het eerst dat de VN een zo belangrijke rol spelen bij de organisatie van verkiezingen, onder meer door de opstelling van kiezerslijsten, verificatie van de persoonlijke gegevens van kiezers door bezoeken aan huis, het opzetten van stembureaus en het houden van toezicht op de feitelijke verkiezing. Het vaststellen wie aan de verkiezingen mee mag doen is een complexe zaak, omdat een groot deel van de bevolking geen vaste woon- of verblijfplaats heeft. Dat maakt de operatie ook extra kostbaar.

Verwacht wordt dat de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties over enkele dagen de begroting voor de operatie, naar schatting tweehonderd miljoen dollar, zal goedkeuren. Daarna duurt het zestien weken tot een staakt-het-vuren van kracht wordt. Twintig weken na het bestand dient het referendum te worden gehouden, aldus Manz. De verwachting is dat de feitelijke volksraadpleging begin 1992 zal plaatshebben. (Reuter, AP)