Perez de Cuellar kondigt aan: VN nemen kamp over van geallieerden

NEW YORK- GENEVE, 27 APRIL. De Verenigde Naties zullen het door de geallieerden ingerichte vluchtelingenkamp in Noord-Irak binnen enkele dagen onder hun hoede nemen. President Bush heeft gezegd dat de Amerikaanse troepen ter plaatse blijven zolang de veiligheid van de Koerdische vluchtelingen dat vereist.

Het besluit van de Verenigde Naties, die tot nog toe lauw hadden gereageerd op de militaire hulpoperatie van onder andere de Verenigde Staten, Frankrijk en Groot-Brittannie in Noord-Irak, werd gisteren bekendgemaakt door secretaris-generaal Javier Perez de Cuellar. “We zijn van plan (het kamp) zo snel mogelijk over te nemen. We werken eraan”, zei hij.

De geallieerden hebben voortdurend onderstreept dat de VN dit kamp en nog te bouwen andere kampen onder hun hoede moesten nemen. Hun VN-ambassadeurs leverden deze week kritiek op de trage reactie van de VN in de crisis rondom de vlucht van meer dan twee miljoen Koerden en shi'ieten uit Irak naar Turkije en Iran, waar ze onder miserabele omstandigheden bivakkeren.

Perez de Cuellar legde uit dat de VN de operatie geleidelijk zullen overnemen, waarbij geallieerde en VN-functionarissen eerst een tijd samen zorg zullen dragen voor de vluchtelingen. “We gaan de Amerikaanse, Franse en Britse aanwezigheid daar op zeer rustige wijze met onze civiele staf vervangen”, aldus Perez de Cuellar.

VN-bronnen waarschuwden dat er politieke problemen vastzitten aan een officiele overneming van de hulpoperatie door de VN zolang Westerse troepen in Noord-Irak zijn. De geallieerden betogen dat hun militaire aanwezigheid, om de Koerden te beschermen, wordt gedekt door resolutie 688 van de Veiligheidsraad, maar dat wordt betwist door verscheidene juridische experts van de VN. Dezen menen dat een nieuwe resolutie noodzakelijk is om een VN-rol te sanctioneren. De VS zien daar weinig in, omdat ze vermoeden dat China en de Sovjet-Unie zullen tegenstribbelen.

Een Amerikaanse diplomaat zei dat de overdracht in elk geval weken zal vergen, maar dat de eerste VN-functionarissen binnen enkele dagen zullen arriveren in Zakho, waar het eerste en tot dusverre enige kamp van de geallieerden ligt.

Er verblijven overigens nog geen vluchtelingen in Zakho, waar de aanwezigheid van honderden Iraakse politiemannen tot dusverre afschrikwekkend werkte.

Pag. 4:

VN nemen kamp Zakho over

Na een ultimatum heeft Bagdad de geuniformeerde politiemannen per bus afgevoerd. Maar een groep christelijke Koerden meldde dat in hun plaats 100 leden van de geheime politie in burger zijn aangekomen.

“Ze zijn net als de anderen. Ze houden ons op straat in de gaten en ze dragen pistolen onder hun hemden verborgen. We zijn bang”, zei een onderwijzer.

President Bush verzekerde gisteren op een korte persconferentie dat de Amerikaanse troepen in Noord-Irak blijven zolang dat nodig is om de Koerden te helpen. Maar hij zei geen verdere problemen in het gebied te verwachten. De president riep opnieuw op tot de afzetting van Saddam Hussein als president van Irak. Het principe-akkoord tussen Koerdische guerrilalleiders en Saddam Hussein lost zijns inziens “slechts een deel van het probleem” op. “Er zullen geen normale relaties met deze man zijn zolang ik president van de Verenigde Staten ben”, onderstreepte hij.

Bush' belofte dat het Amerikaanse leger de Koerden blijft beschermen viel samen met de aankondiging van Saoedi-Arabie dat het bereid is duizenden Iraakse vluchtelingen onderdak te verschaffen die nu onder de hoede van het Amerikaanse leger in Zuid-Irak zijn. De Amerikanen vertrekken over ongeveer twee weken, wanneer een nieuwe VN-waarnemersmacht de controle over het Iraaks-Koeweitse grensgebied op zich neemt. De VN-macht heeft geen mandaat om de vluchtelingen te beschermen tegen eventuele Iraakse vergeldingsmaatregelen.

De ongeveer 50.000 Irakezen, onder wie 16.000 Iraakse krijgsgevangenen die niet naar hun land terugwillen, gaan naar een bestaand kamp in Rafha aan de Saoedisch-Iraakse grens, dat hiertoe wordt uitgebreid. De vluchtelingen worden met Amerikaanse militaire vliegtuigen daarheen overgebracht. Saoedi-Arabie accepteert alleen Irakezen, maar Iran heeft aangeboden de vluchtelingen van Iraanse afkomst op te nemen.

De VN-commissie voor de Mensenrechten in Geneve heeft in een brief aan Saddam Hussein geklaagd over grootscheepse schendingen van de mensenrechten in Irak, aldus de BBC. Volgens waarnemers ter plaatse beschikt de commmissie, die zich doorgaans zeer voorzichtig opstelt, over nieuwe bewijzen van wreedheden begaan tijdens en na het neerslaan van de shi'itische en Koerdische opstanden tegen het bewind.

Iraks regerende Revolutionaire Commandoraad heeft besloten het Nationaal Volksleger, een paramilitaire militie van enkele miljoenen 'vrijwilligers', te ontbinden. Het Volksleger heeft zowel in de oorlog tegen Iran als in de bezetting van Koeweit een rol gespeeld. Voorts mogen de Irakezen weer naar het buitenland reizen. Het reisverbod was vorig jaar na ongeveer 10 jaar van kracht te zijn geweest ingetrokken, maar na de inval in Koeweit opnieuw ingesteld. (Reuter, AP, AFP)