Inzet van undercover agenten tegen criminele organisaties neemt toe

DEN HAAG, 25 APRIL. 'Undercover' agenten worden in toenemende mate ingezet om zicht te krijgen op de structuur van criminele organisaties. Dit heeft minister Hirsch Ballin van justitie vanmorgen gezegd in een mondeling overleg met leden van de Kamercommissie voor justitie. Hij acht deze inzet van politieagenten gerechtvaardigd om uiteindelijk ook de leiders van criminele organisaties te kunnen vervolgen.

Deze inzet van agenten wijkt af van de richtlijn die de toenmalige minister van justitie Korthals Altes in 1986 opstelde over infiltratie als opsporingsmethode. In deze richtlijn was infiltratie gericht op het direct vergaren van bewijsmateriaal om tot strafvervolging te kunnen overgaan, met name in de vorm van zogeheten pseudo-koop van drugs, valse documenten en wapens. Hirsch Ballin sprak van een noodzakelijke “accentverschuiving”: “Het kan niet anders.”

Was pseudo-koop in 1987 nog goed voor 85 procent van alle under-cover operaties, twee jaar later was dat nog maar 77 procent. Tegelijkertijd nam de categorie 'overige operaties', gericht op het vergaren van informatie over criminele organisaties, toe van 11 tot 15 procent van alle operaties. De minister beklemtoonde dat voor deze operaties dezelfde voorwaarden gelden als voor pseudo-koop, onder meer dat er schriftelijke toestemming moet zijn gegeven door het openbaar ministerie en dat er sprake moet zijn van een concrete zaak.

Politiekorpsen mogen niet op eigen houtje infiltreren en infiltratie in een criminele organisatie met een blanco volmacht, om zo maar eens wat rond te kijken, is niet toegestaan.

Pseudo-koop wordt nog steeds toegepast. In 1990 waren er in het hele land 67 gevallen, waarbij in 25 zaken tot vervolging is overgegaan. In 1991 hebben tot nog toe 38 gevallen van pseudokoop plaatsgehad. Er zijn in Nederland zes undercover teams, vijf van de rijkspolitie en een van de gemeentepolitie in Amsterdam.

De procureurs-generaal hebben onlangs richtlijnen opgesteld voor infiltratie. Deze worden op het ogenblik geintroduceerd in de politie-organisatie. De minister zegde toe ze ook aan de Kamer toe te sturen.