Les in ondernemen

NU DE VERLIEZEN van de Europese elektronica-concerns in de miljarden stijgen, beraadslagen de presidenten van vijf grote ondernemingen met de Europese Commissie over de invulling van het EG-beleid voor de elektronica-sector.

Over de inhoud van de gesprekken is nog weinig bekend, maar het doel ligt voor de hand. De concerns willen steun. Dat betekent subsidies, versoepeling van de kartelwetgeving, kunstmatige stimulering van de vraag naar hun produkten. Een van de gesprekspartners van de Commissie, Alain Gomez, topman van het Franse elektronicaconcern Thomson, vraagt inmiddels publiekelijk om het zwaarste geschut: vijf lange jaren moet de elektronicasector beschermd worden door tolmuren.

Maatregelen ter ondersteuning van de bedrijven staan echter al gauw haaks op de geloofsbelijdenis van de EG - met vrijhandel meer welvaart. Dus moet de hoeders van die gedachte, de Commissarissen, een ustrie zo'n argument?

DE ONDERNEMERS zullen erop wijzen dat er geen defensie meer denkbaar is zonder moderne elektronica. Hoe geloofwaardig is een Europees defensiebeleid als het brein en de ogen van wapensystemen bij anderen moeten worden gekocht? Ze zullen schermen met hun bijdrage aan de werkgelegenheid en wijzen op hun investeringen in het kennis-niveau van Europa. Ze zullen opmerken dat het niet alleen gaat om hun eigen club, maar dat de grote elektronicaconcerns het episch centrum vormen van een fijnmazig economisch netwerk waartoe bijvoorbeeld ook toeleveranciers van halffabrikaten en diensten behoren.

Maar om een reddingsoperatie te rechtvaardigen zullen de bedrijven een antwoord moeten geven op de vraag waarom het zo grandioos mis is gegaan. De grote boosdoeners, roept Gomez luidkeels, zijn de Japanners, die zich nestelen op onze prachtige interne markt, in de rug gesteund door een effectief industriebeleid en een afgeschermde thuismarkt.

De Japanners zijn inderdaad succesvol in Europa en hun succes hangt zeker samen met de steun die ze thuis ontvangen. Maar het Japanse succes is ook te danken aan Europees falen. Mismanagement, te lage investeringen en een te geringe winstgerichtheid van het personeel hebben de elektronica-industrie evenzeer in de problemen gebracht.

Vraag het maar aan Jan Timmer van Philips. Hij moet zijn hele management tijdens groepsgesprekken opnieuw wijzen op de basisprincipes van ondernemen.

DE INDUSTRIE zal zelf orde op zaken moeten stellen, zichzelf saneren. Het is zinloos de bedrijven kunstmatig overeind te houden. Gomez'

eigen onderneming vormt daarvoor het beste bewijs. Zijn consumentenprodukten worden al jaren gesteund met subsidies van de Franse overheid en beschermd door tolmuren aan de Franse grens. Het resultaat: een verliesgevende onderneming. Mismanagement rechtvaardigt zelfs geen kleine afwijking van de Europese leer. Integendeel.