Slot Lied von der Erde trager en exotischer Lied von der Erde nu trager en exotischer

Concert: Kon. Concertgebouworkest o.l.v. Riccardo Chailly m.m.v. Jard van Nes (alt) en Siegfried Jerusalem (tenor). Programma: J. Haydn: Symfonie nr 44 'Trauersymphonie'; G. Mahler: Das Lied von der Erde. Gehoord: 17-4 Concertgebouw Amsterdam. Herhalingen: 18, 18-4. Radio-uitz.: 24-4 Avro Radio 4 (opname 18 -4).

Tijdens de Europese en Amerikaanse tournee van het Concertgebouworkest, in september vorig jaar, werd een aantal keren Das lied von der Erde van Mahler uitgevoerd. Het was vooraf een keer te horen tijdens een Amsterdams concert. Die eerste uitvoering was teleurstellend, vooral omdat Chailly weinig begrip leek te hebben voor het mysterieuze en huiveringwekkende in het slotlied Der Abschied, dat in een veel te hoog tempo werd uitgevoerd.

Nu het zo lastig uit te voeren werk in Amsterdam op de plaat zal worden gezet, staat het nog enkele malen op het concertprogramma.

Chailly neemt nu in Der Abschied, dat wat lengte betreft ongeveer de helft van de zesdelige liedcyclus uitmaakt, gelukkig een aanmerkelijk langzamer tempo. Het instrumentale tussenspel, waarin de van leven en liefde dronken wereld geheel tot stilstand komt, wordt ook met een zekere ruigheid vertolkt en wint daardoor sterk aan angstaanjagende dramatiek.

Ook in de eerste vijf liederen op Chinese teksten werd fraai en zorgvuldig gespeeld waardoor de wanhopige uitbundigheid en het epaterende exotische goed werden uitgelicht. Maar juist die grote aandacht voor het puur technische aspect leek gisteravond toch te zorgen voor een zweem van koelheid, glanzend weliswaar, maar in diepste wezen toch onbewogen door de emotionele inhoud.

De destijds wat tegenvallende tenor Gosta Winbergh is nu vervangen door de beroemdere Siegfried Jerusalem, die gisteren echter door een verkoudheid helaas weinig gedisponeerd leek. Jard van Nes, overigens ook niet in elke frase even gemakkelijk zingend, representeerde hier met voorsprong het aangrijpende in Das Lied von der Erde, tenslotte in eeuwigheid etherisch wegstervend.

Het concert was wel heel prachtig begonnen met een zeer afgewogen en toch muzikanteske uitvoering van de Trauersymphonie van Haydn, voorafgaand aan Das Lied von der Erde een uitstekende keus door het samengaan van vrolijke tempi en een bedrukte klank. Het door Chailly en orkest wel heel bijzonder mooi gebrachte adagio is een aankondiging van de klassiek beheerste ontroering in Haydns Die sieben letzten Worte unseres Erlosers am Kreuze.