Overspannen

'Weet u waarom steeds meer leraren overspannen worden?' 'Nee', antwoordde ik na langdurig gezwam.

Het dalend aantal leerlingen is een oorzaak. Dat kost werkgelegenheid en levert ellende. Stelt u zich voor een muziekleraar die tot zijn verbijstering zijn sluimerende bevoegdheid katechese moet gaan gebruiken. Zo'n man staat als vrouw van Lot voor de klas en denkt: 'Zal ik maar een psalm gaan zingen?'

Er zijn mensen die denken dat de jeugd van tegenwoordig slechter is dan vroeger. Aardbeien wel maar kinderen niet. Aardbeienrassen heeft men trachten te verbeteren. Pogingen het menselijk ras te verbeteren zijn gelukkig in de kiem gesmoord. Kinderen zijn sociaal meer volwassen dan vroeger, omdat ze meer uitgaan, omdat hun ouders hippie waren of ten gevolge van een lagedrukgebied boven Noorwegen. Ze communiceren ragfijn. Ze begrijpen elkaar via nauwelijks merkbare signalen. Als je daar met grofstoffelijke lompe volwassen woordenbreierige communicatietechnieken tegenover staat, krijg je moeilijkheden.

Ach, het is met ziekte als met het weer. Je kunt erover praten maar veel zin heeft het niet. Ten gevolge van een lagedrukgebied boven Noorwegen stroomt koude poollucht over ons land. Zo is het, maar de enige verstandige opmerking die je kunt maken luidt: ' 't Is fris vandaag.' Alleen, overspannen zijn is veel, heel veel onprettiger.

Hoe krijg je minder overspannen leraren, in beide betekenissen? Leraren moeten de relatie met een klas sturen. Die kunst wordt nog steeds beschouwd als een door hogerhand ongelijk verdeelde gave. Maar het is te leren, ik weet het zeker.

Op lerarenopleidingen wordt voor zover ik weet niet geleerd hoe orde te houden. Komt dat omdat op lerarenopleidingen leraren werken die het onderwijs aan pubers ontvlucht zijn wegens ordeproblemen? Er is daar werk voor gedragswetenschappers. De muzikale katecheet vertelde over kneedsessies op het Riagg voor overspannen leraren. Ik denk dat het nuttiger is nog niet overspannen, werkende leraren bij te spijkeren, ze weer eens na te laten denken over het geven en nemen van les. Hier ligt terrein braak voor onderwijskundige faculteiten en begeleidingsinstituten. Of hebben ze er daar ook geen verstand van?

1c is de wildste, ruigste en leukste eerste klas die ik ooit gekend heb. We hadden een klassekrant, een zittenblijver met vieze blaadjes waarin h..r stond, een dikke die op onverwachte momenten uit de bank viel, Didi op wie iedereen behalve ik verliefd was - na school stonden alle jongens, ik ook, uren joelend voor haar huis - Indische jongens met geheime krachten, fietswedstrijden gewonnen door de organisator die vuig sluiproutes gebruikte. Ach, dat waren nog eens tijden.

Arme M, wiskunde gaf hij. Het was een schat van een man en wij sloopten hem binnen enkele maanden tot hij tijdens de laatste les in tranen uitbarstte, overspannen. Ach, dat waren nog eens tijden.