Longtransplantaties ondanks verzet Kamer alleen in Groningen

DEN HAAG, 16 april - Staatssecretaris Simons (volksgezondheid) blijft ondanks hevig verzet in de Tweede Kamer bij zijn besluit longtransplantaties de komende jaren uitsluitend te laten uitvoeren in het Academisch Ziekenhuis Groningen (AZG). Dat bleek gisteravond tijdens een debat over de topklinische zorg, waaronder longtransplantaties worden gerangschikt.

Een meerderheid van de Tweede Kamer probeerde Simons van zijn besluit terug te laten komen. Uit praktisch oogpunt was het volgens de fracties van CDA, D66 en VVD beter geweest behalve Groningen ook het St. Antoniusziekenhuis in Nieuwegein aan te wijzen voor longtransplantaties. Daar beschikken artsen op dat gebied over de grootste ervaring. Als beide ziekenhuizen samenwerken hoeft van een uitbreiding geen sprake te zijn, aldus het Kamerlid Kohnstamm (D66).

De 10 tot 20 longtransplantaties per jaar in Groningen zouden wat hem betreft over beide ziekenhuizen kunnen worden verdeeld.

Het Kamerlid Netelenbos (PvdA) steunde Simons en was van mening dat de Kamer zich niet moest mengen in een bestuurlijke beslissing van de staatssecretaris. Kamp (VVD): “De Kamer heeft het recht een ander standpunt in te nemen”.

Simons hield vast aan zijn in februari “uiterst aarzelend” genomen beslissing het AZG aan te wijzen, als onderdeel van wetenschappelijk onderzoek. Daar moet de expertise volgens hem worden gebundeld. Bij zijn keuze voor Groningen, dat net als Nieuwegein een verzoek voor een longtransplantatieprogramma had ingediend, speelde zijn opvatting mee dat een 'academische setting' voor deze ingreep noodzakelijk is.

Simons onderstreepte dat hij tegen het advies van de Gezondheidsraad was ingegaan, die hem had aangeraden te wachten met het uitvoeren van longtransplantaties, omdat er nog te veel nadelen aan de ingreep zijn verbonden: internationaal is de sterfte tijdens de operatie 20 procent, twee jaar na de ingreep is 45 procent van de getransplanteerden overleden en op het gebied van infecties en afstoting doen zich nog veel complicaties voor. Simons besloot desondanks in het kader van de 'ontwikkelingsgeneeskunde' het AZG de komende drie jaar longtransplantaties uit te laten voeren. Die beslissing is gekoppeld aan een verbod op deze ingreep in andere ziekenhuizen, dat over enkele maanden van kracht wordt.

Het Kamerlid Kamp (VVD) diende een mede door Kohnstamm ondertekende motie in waarin zij Simons vroeg behalve Groningen alsnog het St.

Antoniusziekenhuis aan te wijzen voor longtransplantaties. Voorlopig kan die niet op de steun rekenen van het CDA. Het Kamerlid Laning-Boersema (CDA) schaarde zich na haar eerdere pleidooi voor Nieuwegein niet achter de motie.

In september 1989 werd in Nieuwegein de eerste longtransplantatie in Nederland uitgevoerd. Officieel was daar geen toestemming voor, dus ook geen overheidsgeld. Intussen heeft het St. Antonius zes longtransplantaties (a 300.000 gulden) uitgevoerd, die zijn gefinancierd na particuliere fondswerving en in enkele gevallen door sociale diensten van gemeenten waar de geopereerde patient woont. De Kamer beschouwde de gang van zaken bij de longtransplantaties als een goed voorbeeld hoe het niet moet met de introductie van nieuwe kostbare ingrepen. Netelenbos pleitte er voor nieuwe ingrepen pas toe te staan als daar door de overheid uitdrukkelijk toestemming voor is gegeven. Simons zal de wettelijke mogelijkheden voor een dergelijke 'nul-optie' onderzoeken.