Juristen willen fonds tegen falen van kinderbescherming

DEN HAAG, 16 april - Met het oprichten van de stichting 'Juristenfonds personae miserabilis' wil de redactie van het Nederlands juristenblad (NJB) actie gaan ondernemen tegen misstanden in de kinderbescherming en zwakzinnigenzorg. In de jongste aflevering van het blad doet de redactie een oproep aan zijn lezers om medewerking te verlenen aan het initiatief.

“Men houdt het falen van allerlei kinderbeschermingsinstellingen onder tafel”, zegt NJB-redacteur mr. H. van Maarseveen. “Het gaat erom op te treden tegen het soort misstanden als vorige week weer aan het licht kwamen in Alkmaar, waar kinderen seksueel misbruikt waren door hun pleegvader. In dat geval constateerde de officier van justitie dat de verschillende kinderbeschermingsinstellingen grove fouten hebben gemaakt, maar dat hij daar verder niets aan doet. Met deze stichting willen wij daar wel tegen optreden.”

De redactie van het NJB memoreert in haar oproep dat de klassieke categorie in het recht van de 'personae miserabilis' in vergetelheid raakt. Het gaat hierbij om kleine kinderen en zwakzinnigen “die bekommernis van het recht verdienden omdat zij in geen enkel opzicht konden voldoen aan het beeld van de 'homo juridicus', de waakzame, voor zijn recht en belang opkomende mens.”

NJB-redacteur Van Maarseveen denkt dat het fonds “een soort juridische actiegroep” moet worden die in voorkomende gevallen civiele procedures zal aanspannen tegen instellingen in de kinderbescherming en zwakzinnigenzorg om die organisatie te dwingen tot verbetering. “Waar de zorg in grotere of kleinere instellingen is ondergebracht blijkt zich telkens opnieuw het gevaar van bureaucratisch gedrag, bureaucratische onverschilligheid en regelstelligheid te realiseren”, zo schrijft de redactie.

Aanleiding tot het initiatief is volgens Van Maarseveen het feit dat de redactie geregeld brieven ontvangt over schrijnende misstanden bij kinderbescherming of zwakzinnigenzorg, waar verder niemand zich om bekommert. Een voorbeeld is volgens hem de zaak-Danielle, een driejarig meisje dat door haar pleegvader werd doodgeslagen. “Wat ons heeft geschokt is dat bij attenter handelen door de verantwoordelijke kinderbeschermingsorganisatie het meisje vermoedelijk niet had hoeven sterven”, schrijft de redactie. Van Maarseveen herinnert ook aan het zwakzinnige meisje Jolanda, dat volstrekt onnodig naakt was vastgeketend aan een muur.

Met het juristenfonds wil de NJB-redactie “waakzaamheid onder juristen” bewerkstelligen. “Advocaten moeten zeggen: dit is iets wat onze beroepsgroep aangaat. Het is een ere-kwestie”, aldus Van Maarseveen.

De redactie hoopt dat een aantal advocaten- en notariskantoren bereid zal zijn bijvoorbeeld eens in de drie jaar gratis rechtsbijstand te verlenen aan juridische procedures van de stichting. Wanneer de respons in de beroepsgroep tegenvalt, gaat het plan niet door.

Gisteren had de redactie al tien schriftelijke adhesiebetuigingen binnen.