Honkbalsalarissen in VS exorbitant

NEW YORK, 16 april - Een slagman met een gemiddelde van een uit vijf is in de Verenigde Staten miljonair. Een werper die de bal met een snelheid van rond de 150 kilometer per uur over de plaat kan gooien, multi-miljonair.

In het Amerikaanse profhonkbal wordt elke modale speler schatrijk. Het gemiddelde salaris ligt dit seizoen op 880.000 dollar, 1,67 miljoen gulden. President Bush verdient een kwart van dat bedrag, een rector van een middelbare school zes a zeven procent ervan. Een doorsnee fabrieksarbeider moet er 50 jaar voor werken met zijn jaarsalaris van 17.994 dollar.

Honkbal is business, very big business. De bedrijfstak telt in de major league 650 profs, die van april tot oktober 162 wedstrijden spelen. Met zijn allen verdienen ze ruim 1 miljard gulden, om exact te zijn 1.086.880 gulden, ofwel 9945 gulden per wedstrijd. Koploper wordt pitcher Dwight Gooden van de New York Mets. Zijn contract garandeert hem in '93 het record salaris van 5,9 miljoen dollar, 11,21 miljoen gulden.

De wolkenkrabbers van salarissen hebben voor beroering gezorgd in de Verenigde Staten. Economen zien er de keerzijde in van de vrije markt economie. Topmanagers maken zich zorgen. Hun gemiddelde inkomen lag in 1990 op 826.000 dollar, 54.000 onder dat van de doorsneespeler in dit seizoen. Harold Poling van Ford Motor, topman van Amerika's op twee na grootste bedrijf, verdiende vorig jaar 1,2 miljoen dollar (2,28 miljoen gulden). Tien spelers van de Los Angeles Dodgers en negen van de Boston Red Sox halen hun neus daarvoor op.

De salarissen zijn dit jaar exorbitant gestegen, gemiddeld met vijftig procent. Experts leggen de oorzaak in het instituut van 'free agent', transfervrije spelers. Een speler wordt automatisch free agent als hij zes jaar bij een club heeft gespeeld. Na afloop van zijn contract is hij vrij om zich aan de hoogste bieder te verkopen.

In 1970, zonder het fenomeen free agent, lag het gemiddelde salaris op 29.303 dollar, ruim 55.000 gulden. Tien jaar later, vier jaar na de invoering van het marktbegrip free agent, was dat gestegen naar 325.000 dollar, 617.500 gulden. Vorig seizoen was Robin Yount van de Milwaukee Brewers de enige die meer dan 3 miljoen dollar verdiende.

Dit seizoen zijn dat er dertig. De progressieve spiraal wordt ook veroorzaakt door de vrijgevigheid van de eigenaars van de 26 clubs. Die kijken niet op een dime, dollarcent. Vorig jaar sloten ze een vierjarig contract van 1,5 miljard dollar (2,85 miljard gulden) met de tv-giganten CBS en ESPN.

De recettes groeien jaarlijks. Het gemiddelde toeschouwersaantal ligt tussen de 40 en 50.000 per wedstrijd, de doorsnee entreeprijs op 11 dollar, iets meer dan 20 gulden.

“De spelers-salarissen zijn de prijs voor een vrije markteconomie”, schrijft Bud Crystal in zijn honkbalboek In Search of Excess. “De vraag naar honkbal-talent is groot, het aanbod klein. Er zijn maar weinig mensen die met een knuppel een bal kunnen raken, die met een snelheid van rond de 150 kilometer per uur op hen afkomen. En nog minder mensen die zo'n bal kunnen gooien.”