Euro Disney biedt ruim tienduizend Europeanen werk

PARIJS, 16 APRIL. Het lijkt een sprookje, maar het is gewoon Amerikaanse business. Over enkele maanden is er een baan voor tienduizend Europeanen “die willen werken, energiek en behulpzaam zijn, en een permanente glimlach hebben”. Want over een jaar, op 12 april 1992, negen uur 's ochtends gaat het Europese Disneyland open.

Het grootste werkgelegenheidsproject van West-Europa na de bouw van de Kanaaltunnel begint in augustus: medewerkers van 'Euro Disney' zullen in een half jaar met 100.000 sollicitanten gesprekken voeren om de tienduizend medewerkers te selecteren die zullen deelnemen aan de show die volgend voorjaar begint.

Euro Disneyland is in wording bij Marnes-la-Vallee, een satellietstad op dertig kilometer ten oosten van Parijs. De wereld van Mickey Mouse, Pluto, Minnie en al die andere geesteskinderen van Walt Disney, is vanaf half april gereed om gedurende de rest van het jaar de elf miljoen bezoekers te ontvangen waarop de Amerikaanse onderneming rekent.

Het park - waaraan nu al ruim vijf jaar is gewerkt - is een kopie van de Disneylands in Florida en Californie en is in Disney-speak opgezet als een 'total vacation destination' - het 40 hectare grote attractiepark met zijn 'ambiance of fantasy and wonder' wordt omringd door zes hotels (in totaal 5250 kamers), een camping, een recreatiecentrum en een negentien holes-golf course, 600 hectare groot in de eerste fase. Over twintig jaar zal dit stukje Europees Amerika 1943 hectare groot zijn, een kwart van de oppervlakte van de stad Parijs.

Euro Disney telt nu 1700 werknemers, 25 meer dan volgens schema, zegt vice-president Jim Cora. In april volgend jaar moeten dat er 12.000 zijn. De afdeling personeelszaken telt nu 65 medewerkers, in september zullen dat er 150 zijn, onder wie tien Amerikanen die zullen waken over het strikte respect voor de Disney-filosofie.

Het recruteren van het personeel heeft veel weg van een auditie voor een Broadway musical: Disneyland-werknemers zijn geen gewone medewerkers, maar 'cast-members' die de 'sets' opzetten en visualiseren, en 'on the stage' of 'backstage' optreden. Ze spreken elkaar uitsluitend bij de voornaam aan en dat geldt tot en met 'Bob', ofwel Robert Fitzgerald, president van Euro Disney.

De operatie is al in volle gang. Jim Cora: “We voeren een advertentiecampagne in heel West-Europa, we hebben hotelscholen en andere scholen aangeschreven en we openen kantoren in Londen, Brussel en Frankfurt. Eind augustus begint het massale huren van de permanente inwoners van Disneyland in een kantoor in een Parijse voorstad dat zestien uur per dag geopend zal zijn. Wie wordt aangenomen, gaat direct door naar de training op de Disney University.”

De nieuwe 'cast-members' krijgen daar de eerste week onderricht in de historie, de filosofie en de 'operation standards' van Disney, of in de woorden van Cora “waarom we het doen zoals we het doen”. De tweede week bestaat uit 'orientatie' toegespitst op de baan die de nieuwe werknemer gaat vervullen, en de derde week is 40 tot 50 uur 'on the job'-training. Alle Europeanen zijn welkom, kennis en beheersing van Frans en Engels is alleen vereist voor staffuncties, gewone cast-members moeten een van beide talen goed kennen.

Jim Cora is hoegenaamd 'niet bezorgd' over de vraag of Fransen, Nederlanders, Duitsers, Spanjaarden en al die andere Europeanen met hun opinies over elkaar wel in staat zullen zijn de soms verpletterende behulpzaamheid op te brengen die de bezoeker in de Amerikaanse Disneylands tegemoet komt. De snorloze en kortharige Disneylanders worden er via interne communicatie permanent aan herinnerd dat de 'permanente glimlach' alle verschillen opheft. “En daar gaat het om,” zegt Roy Disney, de 61-jarige neef van Disney-schepper Walt, die bij het gesprek met Cora aanwezig is. Roy, een na grootste aandeelhouder in Walt Disney International, rookt daarbij ontspannen een sigaretje, wat gewone Disneymensen tijdens diensttijd niet vergund is.

Van de 10.000 banen die Disney aanbiedt, zijn er 6000 in de sector catering en hotels. Er zijn zes hotels in aanbouw, met namen als Sante Fe, Cheyenne en Newport Bay, dat met zijn 1100 kamers ( prijs: van 300 tot bijna 400 gulden per kamer per nacht) het grootste van Europa wordt. De meeste van de 4000 overige banen gelden allerlei beroepen en functies als dokters, monteurs en ingenieurs die vervuld moeten worden om, zoals Cora zegt, ''een stad van enkele tienduizenden mensen te laten functioneren''.

Euro Disney is een project van mega-cijfers. In de afgelopen vijf jaar is er bijna vijf miljard dollar in geinvesteerd, over twintig jaar zal dit cijfer zijn opgelopen tot veertien miljard. Bij de bouw van de hotels zijn 5300 mensen werkzaam, merendeels Fransen maar ook werknemers van twintig andere nationaliteiten.

De Franse overheid steekt 22 miljard franc in infra-structuur, zoals wegenaanleg en de constructie van rails voor de RER, een snelle voorstad-trein waarmee Euro Disney volgend jaar vanuit Parijs in twintig minuten kan worden bereikt. In 1994 volgt de fameuze TGV waarmee, naar men hoopt, miljoenen reizigers uit Europa zich zullen verplaatsen om Mickey en het kasteel van Cinderella te kunnen zien.

Naast het treinstation is een parkeerplaats voor ruim 11.000 auto's. Disney-enthousiasten die komend najaar niet voor een baan aan de beurt komen, krijgen in 1994 een nieuwe kans. Dan zullen andermaal duizenden 'members' nodig zijn voor de bemanning van 'Disney MGM studio's Europe', een tweede themapark dat, andermaal naar het voorbeeld in Amerika, gewijd zal zijn aan de filmindustrie in Hollywood.