Deskundigen: pas in 1992 opbloei Oostduitsland

BONN, 16 APRIL. Het begin van economische opbloei in Oost-Duitsland is pas in de loop van 1992 te verwachten. Dit jaar zal de werkloosheid er oplopen van bijna 1 miljoen (nu) tot 1,7 miljoen. Het aantal korter werkenden (in veel gevallen nul uur) zal omstreeks 2 miljoen blijven. Ondanks politieke druk en Oostduitse demonstraties moet de Duitse regering echter niet afwijken van haar gekozen markteconomische koers.

Deze waarschuwing tegen de verleiding van “politiek actionisme”

geven de experts van de vijf grote Duitse economische instituten (“de vijf wijzen”) in een lijvig advies aan de bondsregering dat zij op eigen initiatief hebben opgesteld. Vooral dient de regering, of het Treuhand-instituut, onrendabele Oostduitse bedrijven niet kunstmatig, met grote subsidies, in leven te houden om arbeidsplaatsen te behouden. Dat zou blijvend hoge kosten meebrengen, de toegang tot de internationale markt versperren, verkeerde structuren bevriezen, illusies over het behoud van onproduktieve arbeidsplaatsen voeden en in feite de economische ontwikkeling schaden. De Oostduitse economie kent geen vraag- maar een aanbodprobleem, mede dank zij de grote Westduitse geldtransfers is de vraag zelfs anderhalf maar zo groot als de produktie, zegt het advies.

Bij de loonvorming in de vroegere DDR moeten de vakbonden meer dan totnutoe waken voor een “inhaalstrategie” ten opzichte van de Westduitse lonen, want anders gaan nog meer Oostduitse bedrijven over de kop en wordt de werkloosheid nog groter. De Treuhand moet niet met belastinggeld de taak van ondernemers overnemen maar vasthouden aan privatisering (verkoop) boven sanering van de (nog circa 9.000) Oostduitse staatsbedrijven, bepleiten de vijf wijzen. Als die lijnen worden vastgehouden en het te grote personeelsbestand in de Oostduitse collectieve sector drastisch wordt verminderd, zien zij voor de vroegere DDR goede economische toekomstkansen, al achtten zij het uitgesloten dat het vroegere, kunstmatig hoge, aantal banen (9,5 miljoen op een bevolking van 16 miljoen) weer kan worden gecreeerd.

Bij het Treuhand-instituut wordt Hero Brahms, 49 jaar en sinds 1982 lid van de raad van bestuur van het staalconcern Hoesch in Dortmund, plaatsvervangend president. Dit heeft Jens Odewald, de voorzitter van de raad van toezicht van het instituut, gisteren meegedeeld. Brahms gaat optreden als rechterhand van mevrouw Birgit Breuel, die afgelopen weekeinde werd benoemd tot opvolgster van de op paasmaandag vermoorde Treuhand-chef Detlev Karsten Rohwedder, die tot vorig jaar de leiding bij Hoesch had en daar nauw met Brahms samenwerkte.

De Treuhand heeft gisteren voor 850 miljoen mark tien regionale Oostduitse kranten uit de eigendom van de vroegere SED verkocht. De verkoop geschiedde aan diverse Westduitse uitgevers om monopolievorming tegen te gaan. In totaal willen de kopers voor 1,3 miljard aan nieuwe investeringen doen.De belangstelling voor de enkele weken geleden herbegonnen maandagse demonstraties in Oost-Duitsland lijkt flink te dalen. De vakbond IG Metall heeft zich inmiddels als mede-organisator van deze betogingen teruggetrokken. Een paar weken geleden betoogden in Leipzig op maandagavond nog omstreeks 80.000 mensen tegen de sociale misere en de oplopende werkloosheid, gisteravond volgden nog maar circa 5.000 mensen een oproep van kerken, burgerbewegingen en de vakbond OTV (overheidspersoneel). In Maagdenburg gingen zelfs niet meer dan 300 mensen de straat op. De IG Metall organiseert morgen wel een betoging in Berlijn tegen “de sociale tweedeling in Duitsland” en de massawerkloosheid. De metaalbond, de grootste vakbond in Europa, hoopt op 150.000 deelnemers.

    • J.M. Bik