Kamer akkoord met korten op studiebeurzen

ROTTERDAM, 12 april - Een meerderheid in de Tweede Kamer gaat akkoord met de bezuinigingen op de studiefinanciering die minister Ritzen (onderwijs) heeft voorgesteld.

CDA en PvdA stemden gisteren in met zes wetsvoorstellen die de minister daarvoor had ingediend.

Het pakket bezuinigingsmaatregelen voorziet onder meer in een verlaging van de leeftijdsgrens van 30 naar 27 jaar voor aankomende studenten die aanspraak maken op een basisbeurs en, in het hoger onderwijs, een beperking van het recht daarop tot de cursusduur plus een jaar. Studenten moeten vanaf het begin rente over hun studieleningen gaan betalen en niet zoals als nu, vanaf het moment dat zij zijn afgestudeerd of gestopt met de studie. Het rentepercentage dat wordt berekend gaat fors omhoog: het wordt aan de commerciele markt aangepast. Ook gaat het collegegeld de eerstkomende vijf jaar jaarlijks met honderd gulden omhoog tot 2.250 gulden. De hoogte van de basisbeurs wordt bevroren.

Ritzen wil met deze maatregel in 1995 290 miljoen gulden bezuinigen. Of dat lukt hangt grotendeels af van het moment dat de privatisering van de studieleningen rond is. Deze privatisering moet nog eens een besparing voor de schatkist van vijfhonderd miljoen gulden opleveren.

De minister verklaarde gisteren vast te houden aan deze privatisering, die eigenlijk al per 1 januari 1991 gerealiseerd had moeten zijn. De Informatiseringsbank vond invoering van die maatregel echter pas vanaf 1 januari 1993 verantwoord. De Raad van State had zoveel bezwaren tegen het wetsvoorstel dat hem was voorgelegd, dat hij adviseerde het niet naar de Kamer te zenden.

De minister liet gisteren in het midden hoe hij nu de privatisering vorm zal geven. Volgens hem zijn nog alle mogelijkheden open. Het is daarbij niet uitgesloten dat de minister probeert het afgekeurde wetsvoorstel op bekritiseerde punten aan te passen en dan alsnog in te dienen zonder daarover eerst aan de Raad van State advies te vragen.

Ritzen hoopt dat zo al op 1 januari 1992 op de studieleningen kan worden bezuinigd. Voor compensatie van het gat van 480 miljoen gulden dat door het uitstel in de begroting voor dit jaar is ontstaan, zal het kabinet in de voorjaarsnota voorstellen doen, aldus Ritzen. Als privatisering pas na 1993 mogelijk is, leveren de andere bezuinigingsmaatregelen maar een fractie op van de begrote bedragen.

Het omzetten van de basisbeurs in een lening, zoals beoogd bij de beperking van het recht op een beurs, leidt dan voor de minister niet tot lagere uitgaven.