Pseudopolitie

EEN BLIK AGENTEN opentrekken helpt de politie niet uit de problemen, zo heette het ooit. Nu roept de hoofdcommissaris van Amsterdam om “een container vol”. Als het niet uit de lengte kan, dan maar uit de breedte. Het gebrek aan 'volwas-agenten' wordt opgevuld met stadswachten, toezichthouders, politie-assistenten, hulpagenten of hoe ze ook worden genoemd. Het overzicht ontbreekt zo langzamerhand volledig.

Dat er iets moet gebeuren is duidelijk. De beide politieministeries werken dan ook, samen met de vier grootste korpsen waar de nood het hoogst is, aan een systeem van “gedifferentieerde politiezorg”.

Politie-assistenten en stadswachten moeten de voorportalen van de eigenlijke politiemacht bemannen. De ene categorie is voorzien van politiebevoegdheden, de andere niet. Gemeenschappelijk is dat beide lager worden ingeschaald dan reguliere politiemensen.

“Meer politie voor minder geld” is dan ook het motto. Dat is tegelijk precies het probleem, want ook de veiligheidszorg kent zijn prijs. De financiering van de stadswacht als werkervaringsproject is per definitie tijdelijk, zodat het alleen al om die reden de vraag is of het veel zoden aan de dijk zet. En als de ordeproblemen weerbarstig blijken (zoals in de Leidsestraat in Amsterdam), dan is de roep om een eigen infrastructuur en liefst meer bevoegdheden nooit veraf. Voor ongekwalificeerde mensen! Met reden heeft de Haagse hoofdcommissaris gewaarschuwd tegen een dergelijke ontwikkeling.

Politie-assistenten maken wel deel uit van het politie-apparaat en staan dus onder directe regie van de politieleiding. Maar die kan zoals bekend niet overal tegelijk zijn en dient dus een wissel te trekken op de professionaliteit van het politiepersoneel. Dat verdraagt zich slecht met het verlagen van opleidingseisen, zeker nu de hulpagenten, althans in de planning van de rijkspolitie, wel worden voorzien van een algemene opsporingsbevoegdheid, wapenstok, vuurwapen en handboeien.

JUIST OM HET VERWIJT van 'halfwas-politie' of 'nepagenten' te ondervangen is het nodig hen te incorporeren, heet het. Maar hoe men het keert of wendt: volwas-politie is het niet. Dat dient dan ook tot uitdrukking te worden gebracht. Eenvoudig zal dit niet zijn, want het publiek heeft nu al de neiging particulier beveiligingspersoneel - dat iedere eigen bevoegdheid mist - over een kam te scheren met de echte politie.

In het geval van zowel de stadswacht als de politie-assistent verdient hun rapportage speciale aandacht. Politie-informatie kan een mens z'n hele leven achtervolgen. Daarbij is geen plaats voor ongekwalificeerde bronnen.

Het kabinet is voorstander van uitbreiding van toezichthoudende taken. Toch vroeg staatssecretaris Kosto (justitie) zich in oktober vorig jaar hardop af waarom de bestaande vacatures bij de politie niet eerst worden vervuld. Met echte politiemensen. Naar schatting van de Amsterdamse hoofdcommissaris zit er ook nog altijd tien procent efficiencywinst in het apparaat. Er zijn nog steeds allerlei overbodige tussenniveaus en afdelinkjes. De komende reorganisatie van de politie met zijn ingewikkelde stoelendans lijkt echter wel alle aandacht op te slorpen. Het is allemaal vorm en te weinig inhoud.