Associaties bij een tegel boven het aanrecht

Vanuit alle hoeken en standen is de Bekende Nederlander de afgelopen jaren op de televisie belicht. Of het nu om zijn kookkunst gaat, zijn vaardigheid in onnozele spelletjes of over de vraag met wie hij in de klas heeft gezeten, geen enkel aspect van zijn bestaan blijft de kijker bespaard.

De KRO-televisie is sinds gisteravond begonnen met zes afleveringen over een nog nauwelijks aangestipt aspect van 's lands prominenten: de ouderlijke woning. Dat huis “zegt veel over iemands achtergronden: de welstand van de ouders, de onderlinge relaties en de gevolgen voor het latere bestaan”, verklaart de maker van de serie Ad Zonneveld in een sociologische beschouwing.

De geportretteerden kregen bij binnenkomst een zendertje omgehangen waardoor hun “spontane gang” door het huis en hun “associaties”

konden worden geregisteerd. Dat levert de volgende resultaten op. “Naast het aanrecht was de waterpomp” zegt de boerenzoon. En de hoogleraar merkt in zijn ouderlijk huis op dat dit de speelkamer was en dat daar in de tuin een tennisbaan lag. Het zijn nietszeggende en voor de buitenwereld dodelijke saaie waarnemingen.

In elke aflevering zijn twee contrasterende milieus tegenover elkaar gezet. Tegenover de in een riante villa opgegroeide zoon van KVP-politicus Romme zagen we de dochter van een eenvoudige melkboer uit Amsterdam die haar jeugd inderdaad met een dozijn familieleden doorbracht in een tochtig souterain.

Een enkele keer dreigt een gesprekspartner een interessant betoog op te bouwen maar dan wordt de aandacht van de kijker al weer snel gevestigd op een muur die er vroeger niet zat of een tegel boven het aanrecht. Het portret dat Karel van 't Reve in een van de volgende afleveringen schetst van de sober levende familie in Betondorp is wel de moeite van het bekijken waard. Maar Karel van 't Reve weet altijd boeiend te verhalen, zelfs als hij tussendoor een trap moet bestijgen die hij al in vijftig jaar niet meer was opgeweest. Een ouderlijk huis is pas interessant als iemand op de vuilnisbelt of in een boomhut is opgegroeid.