Stratenmakers dreigen Amsterdam open te breken; Wethouder wil bedrijf opsplitsen tussen de deelraden

AMSTERDAM, 4 april - 'Uitmeubelen' is de vakterm voor het nieuwe actiemiddel dat de Amsterdamse stratenmakers deze week hebben geintroduceerd: op de Dam werden gisteren de eerste klinkers uit de grond gehaald.

Het betrof een wilde actie, want officieel begonnen de stratenmakers van het Gemeentelijk Wegenbouwbedrijf Amsterdam (WBA) pas vanmorgen hun actie tegen het gemeentelijke beleid. De 285 werknemers willen op korte termijn zekerheid over het behoud van hun werk, anders dreigen ze met harde acties en stakingen.

Vanmorgen beperkten de ruim honderd protesterende stratenmakers zich, onder het genot van een kartonnetje koffie, tot het uitdelen van pamfletten voor het stadhuis. “Maar denk maar niet dat jullie van ons af zijn!”, aldus een actieleider. “Wij hebben deze stad volgelegd, maar we kunnen die klinkers er voor hetzelfde geld ook weer uithalen.”

De stratenmakers voelen zich een 'speelbal van machtspelletjes' nu sommige stadsdeelraden hebben geweigerd van hun diensten gebruik te maken. Wethouder F. de Grave (VVD) wil het bedrijf opsplitsen tussen de zestien deelraden, die echter menen dat het wegenbouwbedrijf te duur is. Particuliere bedrijven zouden veel goedkoper werken. Op dinsdag 9 april zal het college van B en W over de voorstellen van De Grave vergaderen. Dan bespreekt het college ook de mogelijkheid om het WBA om te zetten in een NV, met een bredere basis dan alleen wegenaanleg. Nog voor het zomerreces moet de gemeenteraad over het lot van de WBA'ers beslissen.

De onzekere situatie waarin het wegenbouwbedrijf verkeert, duurt al enige tijd. In 1989 kreeg het WBA, als gevolg van een motie van de Amsterdamse PvdA, twee jaar de tijd om te laten zien dat het marktconform kon werken. Volgens de gemeente is het bedrijf echter nog steeds een zorgenkind. Het vergrijsde personeelsbestand en een hoog ziekteverzuim zouden concurrentie met het particuliere bedrijfsleven onmogelijk maken.

De actievoerende WBA'ers maken zich boos over dit soort uitspraken. “Particuliere stratenmakers beginnen om zeven uur 's ochtends in het licht van hun autolampen te werken. En als ze dan versleten zijn op hun dertigste, worden ze afgedankt. Een gemeentelijke stratenmaker gaat toch gauw mee tot z'n tweeenveertigste. Maar als ze dat oud noemen ...”

Ook zou de lagere prijs die particuliere bedrijven per betegelde meter rekenen een vorm van oneerlijke concurrentie zijn. “Binnen Amsterdam gaan die bedrijven onder onze meterprijs zitten, maar buiten de hoofdstad berekenen ze veel hogere prijzen. Op die manier compenseren ze het verlies. Voor het WBA is dat onmogelijk, omdat wij alleen in Amsterdam werken”, aldus een WBA-woordvoerder.

De gemeentelijke stratenmakers zullen nog twee ochtenden voor het stadhuis actievoeren. Ze staan letterlijk op het resultaat van hun vorige actie, toen ze de ingang opnieuw betegelden. De afbeelding van toen stelt de zestien deelraden voor. Nu is daar met krijt een bom omheen getekend, die tijdens het komende overleg van B en W 'moet afgaan'. Dan worden de klinkers voor het stadhuis echt 'uitgemeubeld'.