De Ridder aangesteld als 'trouble shooter'; Newtron neemt stappen om crisis te bezweren

AMSTERDAM, 31 JAN. De beursnotering van Newtron Holding, houdstermaatschappij van automatiseringsbedrijven, is vanochtend opgeschort tot nader order.

Volgens goed ingelichte financiele kringen moet Newtron eerst de voorlopige jaarcijfers presenteren, voordat de handel op de parallelmarkt hervat kan worden.

De commissaris van de notering motiveerde de maatregel met een te verwachten mededeling van het bedrijf. Een Newtron-woordvoerder liet daarentegen weten dat het bedrijf geen mededelingen op stapel heeft staan en suggereerde dat er een vergissing in het spel was. De beurs had vanochtend geen enkel commentaar.

Gisteren heeft het bedrijf een van zijn commissarissen voorgedragen als gedelegeerd commissaris om een einde te maken aan een bestuurscrisis die acuut werd na het vertrek van algemeen directeur mr. A. H. M. Stam en commissaris N. Smit Kroes.

Tevens heeft het beursfonds de boeken van een van haar dochterondenemingen, het Belgische Topdata, voorgelegd aan de Rechtbank van Koophandel in Brussel, om de Belgische justitie te laten beslissen over een mogelijk faillissement van het bedrijf.

Met deze aankondigingen verrastte drs P. B. De Ridder, voormalig directeur van het Centraal Plan Bureau en nu voorlopig gedelegeerd commissaris, gisteren de financiele wereld.

De bestuurschaos bij het automatiseringsbedrijf waarvan Willem Smit oprichter en grootaandeelhouder is, dwongen De Ridder de bekendmaking van de jaarcijfers vooruit te schuiven totdat een uitgebreid accountantsonderzoek de feitelijke financiele conditie van het bedrijf heeft vastgesteld. De driekoppige directie van de holding, die tussen 1.300 en 1.400 mensen in dienst heeft, liet op een toelichtende bijeenkomst verstek gaan.

De moeilijkheden bij Newtron kwamen rond de jaarwisseling aan het licht toen algemeen directeur Stam opstapte wegens “verschil van inzicht over de uitvoering van het vastgestelde beleid'. Anderhalve week geleden nam de bestuurscrisis een dramatische wending met de mededeling van N. Smit-Kroes, voormalig minister van verkeer en waterstaat en pas sinds vier maanden voorzitter van de raad van commissarissen, dat ze haar functie bij Newtron neerlegde. Ook Smit-Kroes was het naar eigen zeggen niet eens met de gang van zaken binnen het bedrijf.

De problemen van het Belgische Topdata zijn volgens De Ridder pas deze maand beetje bij beetje aan het licht gekomen. De financiele rapportage van Topdata (80 werknemers, omzet 10 miljoen) aan de Holding “strookte niet met de werkelijkheid', aldus de voorlopig gedelegeerd commissaris. Hij verwierp de suggestie dat er boekhoudfraude in het spel zou zijn.

De Ridder wilde gisteren niet zeggen of en in welke mate het vertrek van de twee topmensen verband hield met de in moeilijkheden verkerende dochteronderneming. Hij beperkte zich tot de mededeling dat Stam formeel verantwoordelijk was voor de aankoop van Topdata en dat het “wel een heel snelle (aankoop) was geweest”. Stam zou bij zijn vertrek niet op de hoogte zijn geweest van het Topdata-debacle dat voor Newtron een miljoenenstrop betekent. Smit-Kroes was volgens De Ridder wel op de hoogte van de problemen in Belgie toen ze het bedrijf de rug toekeerde.

De Ridder heeft geen plannen het zittende bestuur te vervangen. Dat heeft getuigd van een “verstandige, krachtdadige houding”. Sinds het vertrek van algemeen directeur Stam wordt het bedrijf geleid door N. B. Aka, drs. J. Biersma en B. C. H. Zondag. De Ridder zal wel uitkijken naar nieuwe commissarissen en overweegt externe deskundigen aan te trekken om de bestuurlijke problemen op te lossen.

De kersverse bewindvoerder - De Ridder had het heft pas enkele uren voorafgaand aan de bijeenkomst in handen genomen - gaf toe dat Newtron geen eenheid is, maar een verzameling bedrijven uit dezelfde branche die in razendtempo is ondergebracht in een beursgenoteerde houdsteronderneming. Ingewijden in de automatiseringswereld hebben Newtron sinds de beursintroductie getypeerd als een financieel vehicel dat maar weinig gelijkenis vertoonde met een hecht automatiseringsbedrijf.

Volgens de Ridder is het hoog tijd dat Newtron wordt voorzien van een duidelijke strategie en moeten de werkmaatschappijen zich een “Newtron-gevoel” eigen maken. Over de kwaliteit van de bijna zestig dochterondernemingen maakt hij zich weinig zorgen. Behalve Topdata “is mij geen enkel ander probleemgeval bekend”. Er worden geen bedrijven in Nederland afgestoten.

De crisis bij Newtron moet vooral in de afgelopen dagen in een stroomversnelling zijn gekomen. Na het vertrek van Smit-Kroes, tien dagen geleden, hield het bedrijf onverminderd vast aan een winstprognose van 23 miljoen gulden bij een omzet van 450 miljoen gulden. Volgens De Ridder was toen al “enige” informatie over het Belgische debacle bekend. Vierentwintig uur voorafgaand aan de presentatie verkeerde het bedrijf nog in de veronderstelling dat de directie de jaarcijfers zou presenteren. Na koortsachtig beraad gisteren viel het besluit dat De Ridder alleen voor het voetlicht zou treden.

Gisteren sloot de koers van Newtron op 8, 10 gulden. Dat is ruim twintig procent lager dan de emissiekoers van 10, 50 gulden.